User:Albiona lipo/Books/Reportazh

Reportazh
By: Albiona Lipo

Jeta ndonjëherë është e paparashikueshme, është e vështirë ta kuptosh filozofinë e saj, disa e përgëzojnë për të mirat që I rezervon, disa të tjerë thjesht e pranojnë prezencën e saj sido që të vijë. Në fund mjafton që ti të jesh ai që zgjedh mes sfidave që ajo të ofron, duke besuar se cdo gjë ja vlen sepse ndodh për një arsye, dhe arsyeja më e fortë është përballja e vetes në një garë me këtë sfidë, dhe në fund mjafton të dalësh fitues. E keni menduar ndonjëherë si do të ishte bota nëqoftëse do e shihnim bardhë e zi, apo më keq ,thjeshte errësirë? Të mos shijoni lindjen e diellit kur zgjoheni në mëngjes, apo perëndimin e saj kur bëheni gati për të mbyllur ditën, ngjyrat mbrreslënse që reflektojne paqe dhe pasqyrojnë një imazh panoramik mbi catinë e shtëpisë tuaj? Me siguri do e mendonim si gjë të jashtëzakonshme, por të papranueshme për të qenë e vërtetë. Mes nesh ka njerëz të cilëve fati u ka paracaktuar të përjetojnë një gjë të tillë, dhe qe me apo pa vullnetin e tyre ata e kanë pranuar këtë gjë. Personat në fjalë janë individët që kanë probleme me shikimin. Konkretisht bëhet fjalë për Institutin e fëmijëve që kanë probleme në shikim “Ramazan Kabashi” në qytetin e Tiranës. Instituti I nxënësve që nuk shikojnë është institucioni kryesor në Shqipëri për edukimin special dhe integrimin e fëmijëve me vështirësi në shikim. Gjithcka nisi me krijimin e saj në datë 6 nëntor 1963 me vendimin të Këshillit të Ministrave Nr.160 duke u kujdesur në të njëjtën kohë edhe për fëmijët që kishin probleme me dëgjimin. Si e tillë kjo shkollë ka funksionuar deri në Shtator 1994, vit në të cilën jane krijuar drejtimet përkatëse edukative duke ndërtuar kurrikula t bazë të njejta me shkollat e tjera publike.Lëndët mësimore zhvillohen si në cdo shkollë tjetër publike, kurrikula është krejt normale, duke mos përfshirë këtu lendët të cilat nuk mund të zhvillohen dot për fëmijët të cilët kanë problem me shikim si psh: Lënda e informatikës, si editimi I fotgrafive nëpërmjet programeve të photoshop, duke e zvëndësuar këtë lëndë me lëndë të tjera të cilat jane specifike për këta fëmijë. Nëpërmjet punës kolosale të të gjjthë ekspertëvë të krijimit të këtyre librave përfshirë këtu edhe Nëndrejtorin e Shkollës Z.Emiljano Lule I cili zë vendin kryesor në krijimin e tyre, pasi ai ndan të njëjtën vështirësi  me atë të fëmijëve që nuk shikojnë. Këto libra janë universal për të gjithë fëmijët që kanë problem me shikimin. Një ndër librat kryesorë janë librat Audio të cilat mësohen me anë të prekjes, dhe realizohen nëpërmjet kodit “Brailler”. Z.Emiljano Lule eksperti I kësaj fushe na tregon se krijimi I nje libri audio kërkon një punë të madhe por duke qënë se është universal në të gjithë botën nuk ekziston një mënyrë tjëtër për të realizur këto libra. Ai gjithashtu është shprehur se në dhjetor të 2017 së bashku me një mikun e tij kanë qënë nga një suport I “United Nation Development” dhe për rreth një muaji kanë përshtatur  gjithë kodin në gjuhën shqipe dhe tani gjuha shqipa  është në të gjithë gjuhët e botës dhe një libër mund të printohet brenda disa minutash, pra për pjesën e librave dhe materialeve për fëmijët që zgjedhin të studiojnë, nëpërmjet programeve kompjuterike, brenda një kohe të shkurtër realizohen shumë kopje. Edhe mësuesit janë të specializuar në përdorimin e kodeve “Brailler”. Zanafilla e bibliotekës së parë me audio në Shqipëri për nxënësit që nuk shikojnë nis në një studio rregjistrimi. Libri nuk ka qenë kurrë kusht për atë që ka dashur të lexoj, sikundër syri nuk ka qenë kurrë kusht për atë që ka dshur të shohë. Për nxënësit që edukohen në këtë institut dhe për të tjerë që e ndjekin sistemin shkollor pranë vendeve ku banojnë, syri dhe libri janë kusht për të parë. Prandaj program I Zhvillimit të Kombeve të Bashkuara nëpërmjet bujarisë së Agjensisë Zviceriane për Zhvillim dhe Bashkëpunim ndërmorrën ndërtimin e kësaj studioje për të prodhuar librat në audio dhe në gjuhën “Brailler” duke aktivizuar në këtë mënyrë të gjithë mekanizmat  që asnjë fëmijë të mos mbetet pas. Aktualisht 43 njerëz vullnetarë, njerëz të thjeshtë, vajza e djem të rinj cdo ditë dhurojnë zërin për fëmijët që nuk shikojnë, me dëshirën për të kontribuar në ndërtimin e bibliotekës së madhe në audio e cila më pas do t’u shërbejë më shume se 11.000 fëmijëve që nuk shikojnë. Duke filluar me “Princin e Vogël”,”Përrallat e Andërsenitt”, “Aventurat e Tom Sojerit” duke vazhduar me “Kolana “ e Kadaresë e të verbërit që se gjetën kurrë shërimin prej “Bukurisë së Parisit”. IInstitucioni përherë ka mbajtur statusin e institucionit publik kombëtar, nën varësinë e Ministrisë së Arsimit dhe ka shërbyer si strehë arsimi për të gjithë fëmijët e verbër dhe ata me shuikim të pjesshëm nga I gjithë vendi. Në datën 21.02.2006 me Urdhërin Nr 60  të Ministrit të Arsimit dhe Shkencës Z. Genc Pollo Instituti  merr emërtimin Instituti I Nxënësve që nuk Shikojnë “Ramazan Kabashi”(pas vdekjes) I cili ka qenë mësues dhe drejtues në këtë institucion. Bazuar në statusin e institutit kombëtar dhe në domosdoshmërinë e pritjes së nxënësve të ardhur prej rretheve, kjo shkollë në të njëjtën kohë ka ekzistuar edhe si qendër rezidenciale me sistem 25 orarësh edukativ dhe përkujdesës. Në të janë arsimuar mesatarisht cdo vit rreth 75 fëmijë, në sistemin 8-vjecar dhe së fundmi 9 –vjecar, duke zbritur nga 90-95 nxënës në vitet e para në 60-65 nxënës në vitet e fundit. Gjithashtu, numri I nxënësve të verbër ka ardhur në zbritje, nga rreth 70% në fillim-vitet, në rreth 40% aktualisht. Edhe numri I vajzave ka qenë përherë më I vogël sesa numri I djemve pjesëmarrës në këtë shkollë. Por, këto shifra nuk mund të shprehin ate cka vërtet ekziston si komunitet me vështirësi shikimi në Shqipëri, pasi asnjëherë  nuk është realizuar një studim I mirëfilltë me qëllim njohjen e komunitetit në fjalë, të cilin ky institute prej vitesh integron. Në përputhje me strukturën organike, në institute punojnë: Drejtor, Zv.Drejtor, 14 mësues, 5 ndihmës mësues, 21 punonjës të administratës, 1 psikologe, 1 punonjës social. Përvec strukturave përgjegjëse, institutit sic e përmendem më sipër, I ofrohet një mbështetje e madhe edhe nga të rinjtë dhe student të ndryshëm të cilët kontribuojnë vullnetarisht për të argëtuar dhe angazhuar fëmijët në aktivitete të ndryshme. Vullnetarët mikëpriten në mënyrë të jashtezakonshme nga fëmijët, pasi dita ditës ata krijojnë një marrdhënie shume të ngushtë me njëri tjetrin, aq sa shpesh gjatë bisedave dhe kohës që kalojnë bashkë  duke shëtitur, ndajnë momente, eksperienca, ndoshta edhe sekrete nga jeta e tyre personale. Fakti sesi këta fëmijë e kthejnë në forcë cdo vështirësi dhe nuk njohin pengesa është një arritje shumë e madhe, pasi ata në cdo moment luftojnë për të përmbushur dëshirat e tyre.Disa prej tyre madje, janë shumë të talentuar në fushën e artit, si në muzikë, dhe pikturë. Diego Zelka dhe Andon Cepe, dy adoleshentë të talentuar në muzikë nuk shohin botën që I rrethon, por kjo nuk I pengon aspak të luajnë piano, të shkruajnë tekste muzikore, dhe të jenë nxënësit më të mirë në shikollë. “Nënë” është kënga e parë që të dy djemtë kanë krijuar. Talentin e tyre e rruajnë me fanatizëm, që në moshë të vogël e deri në ditët e sotme, duke e ushtruar dhe përvetësuar dita ditës. Diego Zelka është nxënës I liceut artistik “Jordan Misja” dhe Andon Cepe adoleshenti I adhuruar pas muzikës “Rrap”, I pëlqen që të luajë duke kombinuar muzikën e lehtë të pianos, me pak “rrap” dhe një tekst të krijuar nga ai vetë që mbart një mesazh të fortë dhe që pasqyrojnë ndjenjat dhe zërin e tij të brendshëm. Ai ka marrë pjesë në emisionin televiziv të talenteve të televizionit “Vizion Plus” “Tu si que vales”. Muzika për të është motiv, notat e bëjnë atë të ngrihet nga shtrati, ndërsa mbështetja e familjarëve dhe miqve, ajo që e shtyu të bënte publike talentin e tij, për tu treguar të gjithëve se edhe ai vlen. Ndërkohë Marjana dhe Artemisi janë nga ana tjetër talenti dhe mjeshtri i pikturave të cilët, shfaqin botën e tyre të brendshme atë cka SHOHIN ME SYTE E SHPIRTIT. Dashuria e tyre për ngjyrat, I kalojnë kufijtë e vërshtirësisë që ata kanë, kjo për arsye se ata besojnë në dëshirat dhë aftësitë e tyre prej të një artisti të vërtetë. Në kuadër të punës së tyre të palodhur dhe unike, organizohen aktivitete, ekzspozita ku promovohen veprat e tyre të cilat vlerësohen dhe përurohen nga të gjithë pjesëmarrësit.Ata janë shprehur se piktura për ta është MOTIV JETE. Të gjithë jemi njerëz, dhe të gjithë jemi njësoj, për ne ekzistojnë dy ditë në vit që nuk mund të bësh asgjë: njëra quhet “dje” dhe tjetra “nesër”. Prandaj e sotmja është një ditë e përshtatshme të duash, të besosh dhe kryesisht të jetosh!