User:Fnorp/Joseph Cuypers

Josephus Theodorus Joannes (Joseph or Jos.) Cuypers (Roermond, 10 Juni 1861 – Meerssen, 20 Januari 1949) was a Dutch architect. He was a son of P.J.H. Cuypers and, like his father, is of special importance as an architect of Catholic churches.

He was the oldest son of architect Pierre Cuypers and his second wife Antoinette Alberdingk Thijm, sister of writer Joseph Alberdingk Thijm. After first architectural training at his father's firm, in 1878 Joseph Cuypers went to the Polytechnische Hogeschool in Delft to study for both architect and civil engineer. After graduating for both studies in 1882, he returned to his father's firm to work as his assistant at the Amsterdam office and also started designing building under his own name. His first realized building was built in 1884 and was pension Oud Leyerhoven, a house in the Vondelstraat in Amsterdam, a street planned by his father and otherwise mostly filled with houses to his design. In 1888 Cuypers designed his first church, the Sint-Urbanus in Nes aan de Amstel, a neo-Gothic church which was clearly influenced by the work of his father. In 1893 Cuypers was commissioned to design the new Cathedral of St Bavo of Haarlem. Built in three stages until completion in 1930, the cathedral mirrors Cuypers' evolution as an architect. In 1894 Cuypers was put in charge of the Amsterdam office by his father, who moved to Valkenburg that year where he would involve himself in the development of tourism.

In 1894 nam Cuypers de leiding van het Amsterdamse kantoor over van zijn vader, die dat jaar verhuisde naar Van 1900 tot 1908 was hij, tevens via kunstkring De Violier, geassocieerd met Jan Stuyt. Een van de eerste ontwerpen uit deze periode is die voor de Sint-Gummaruskerk in Steenbergen. Deze opdracht werd overgenomen van P.J.H. Cuypers, wiens ontwerp radicaal wordt gewijzigd. De uiteindelijke kerk is minder neogotisch dan het eerste ontwerp. Stuyt raakte in toenemende gericht op het romaans, en mede door toedoen van het toonaangevende duo raakte de neogotiek in Nederland steeds meer uit de gratie. Toch is er een duidelijke tweedeling in het werk waaraan de twee architecten in deze periode hun naam verbinden. Enerzijds werden nog vrij traditionele neogotische kerken gebouwd, anderzijds waren er enkele neoromaanse kerken met in enkele gevallen een centraliserende plattegrond. Aangenomen wordt dat de kerken uit de eerste categorie vooral het werk waren van Cuypers, en die in de tweede van Stuyt.

Cuypers was ook actief in het verenigingsleven. Hij was lid van Architectura et Amicitia en trad binnen dit genootschap op als jurylid van architectuurprijsvragen en als lid van verschillende commissies; zo werd hij op 25 oktober 1900 gekozen als lid van een commissie die adviseerde over de invulling van het Museumplein in Amsterdam. Ook maakte hij samen met o.a. Karel de Bazel en J.L.M. Lauweriks deel uit van de redactie van het orgaan van Architectura et Amicitia, Architectura. Daarnaast was hij omstreeks 1901 voorzitter van de afdeling Amsterdam van de Rooms-Katholieke vakvereniging Gildebond.

In 1908 werd de vruchtbare samenwerking met Stuyt op diens verzoek (hij wilde trouwen) beëindigd en ging Cuypers wederom zelfstandig verder. In deze periode bouwde hij onder andere zijn belangrijkste niet-kerkelijke werk, de Amsterdamse effectenbeurs. Verder was dit een vrij rustige periode in Cuypers' carrière. Een hoogtepunt is de Sint-Laurentiuskerk in Dongen, een monumentaal opgezette koepelkerk.

In 1920 associeerde hij zich met zijn zoon Pierre Cuypers jr., die eerder met Dom Bellot had gewerkt en een voorkeur had voor het expressionisme. Het meeste werk in deze periode vertoont duidelijk expressionistische kenmerken. Samen met zijn zoon ontwierp hij nog twee koepelkerken, in Beverwijk en Bussum. Andere werken in deze periode zijn echter traditioneler van vorm zoals Berchmanianum in Nijmegen. Een belangrijk werk uit deze periode is de restauratie en vergroting van de basiliek van Meerssen van 1936 tot en met 1938. Nadat in 1944 een bom zijn huis in Roermond verwoestte, verhuisde Cuypers naar de pastorie van Meerssen, waar hij de laatste jaren van zijn leven doorbracht.

Architectonische ontwerpen
Het oeuvre van Cuypers is groot. Net als zijn vader ontwierp hij veel kerken, maar van hem zijn ook huizen, pensions en scholen bekend. Een uitgebreide lijst van bouwwerken is te vinden op: lijst van bouwwerken van Joseph Cuypers.

Zie ook

 * Lijst van Nederlandse architecten

Externe links

 * Overzicht van zijn werk
 * Indexpagina J.Th.J. Cuypers op www.bonas.nl
 * Webbapgina 'Archief van J.Th.J. (Joseph) Cuypers ontsloten' van het NAi


 * Lokhof, J.P.D. (27 oktober 1900) ‘Mededeelingen betreffende het genootschap’, Architectura, 8e jaargang, nummer 43, [p. 347]. Zie.
 * H.[ylckama] V.[lieg], [Lodewijk Hermanus Epeus] V.[an] (27 oktober 1900) ‘Verslag van de 1114e gewone vergadering gehouden op woensdag den 24sten Oct. 1900, des avonds om 8 uur, in het genootschapslokaal, Parkzicht, alhier’, Architectura, 8e jaargang, nummer 43, pp. 347-348. Zie en.