User:Graciela Ferra/sandbox

Kisha e “Shën Gjergjit” Libofshë.

Rrethi Libofshë në qarkun e Fierit Shqipëri përbëhet nga 12 fshatra ku të 12 fshatrat kanë kishën  e tyre  përkatëse. Kjo tregon se në këtë pjesë të Myzeqesë ortodoksizmi është shumë i përhapur.

Kisha e “Shën Gjergjit”ndodhet në Libofshë  të rrethit Fier,e ndërtuar që në 1776. Në qendër të kishës ngrihet vëllimi prizmatik i naosit i mbuluar me çatitë e ulta të  hajateve. Ajo përbehet nga hajate të mbylluarë në të treja drejtimet, ku në qendër ndodhet kulla e kambanës.Kisha është e ndërtuar me tri hyrje. Brenda në naos futesh nga dyer të tjera, në muret veriore dhe jugore. Dera kryesore që të fuste në Naos ishte e ndërtuar në një mënyrë mjeshtërore, ku në të ishin gdhëndur dy peshq të ndërlidhur me njëri-tjetrin. Themi  ishte pasi ajo nuk ndodhet më për arsye se është  vjedhur që në 2008. Ndërsa futemi në naos shohim 4 radhe stolash, të cilat janë të ndërtuara me trarë druri. Në brendësi ndodhet dhe anvoni i cili është i dekoruar me piktura të ndryshme të gdhendura mbi të. Anvoni shërbente për leximin e lajmeve të mira nga peshkopi ose nga metropolitani. Pasi sipas kishës lajmet e mira vinin nga lart. Por këto  lajmet e mira lexoheshin edhe nga froni i despotit.

Në kishë ndodhen 6 dritare të vogla të cilat ndriçojn dhe ajrosin kishën. Dekoracioni mural i kishës është një vepër e kryer nga Kostandini dhe djali i tij Terpos Zagrofi në 1782. Por nga pamjet me sy të lirë  asgje nga ato piktura murale nuk mund të shihen qartë, pasi ato kanë shumë kohë pa u rikonstruktuar. Pikturat që shtrihen në sipërfaqen e gjerë të naosit dhe të narotekstit përbëjn programe plot ikonografi me përmbajtje nga Dhiata e Re. Në skema të veçanta janë vendosur syet nga jeta  e Keishtit dhe Mrekullit  e tij si dhe cikli i jetës së Shën Mërisë.

Shërbëtori i Zotit në këtë kishe At Refael Rredhi tregon për ardhjen e tij në këtë kishë ku tha “Në 95’ kur unë u caktova të shërbeja në këtë kishë, gjendja e saj ishte shumë e mirë me ikonostas të rregullt jo në këtë gjendje siç është sot. Çdo vit që klaon kjo kishë vidhet ,shkatërrohet dhe nuk është ndërmarr asnjë masë për ta rregulluar ose për ta parandaluar këtë fenomen. Fillimisht kjo ka qenë një kishë e vogël, por ishin besimtarët e zonës dhe dhuruesit e tjerë të cilët me kontributin e tyre arriten të rrisnin përmasat e kishës.”

Edhe pse kjo kishe ka vlera të  mëdha kulturore gjendja e saj është skandaloze. Çatia në një pjesë të kishës ka rënë. Drita nuk futet vetem nëpërmjet dritareve por edhe nëpërmjet këtyre të çarave. Në dimër…ke frikë se rrëshqet nga lagështira që krijohet. Pamja e asaj kishe tregon që ajo është lënë në mëshirë të fati. Më posht janë disa foto që e ilustrojn këtë:

'''Zoti. Zoi Prifti''' shërbëtor I kishës  prej 23 vjetësh e hap kishën në orën 07:00-12:00. Funksioni I tji në këtë kishë është  i shumëfishtë ai jo vetëm bën psalmën por edhe ritet fetare së bashku me At-in, rri edhe në vendin ku shiten qirinjtë. I pyetur për gjendjen e kishës sot dhe në momentin që ai mori këtë detyrë Z. Prifti tha: “Kjo kishë është shpallur monument kulture që në 1776. Që atëherë në këtë vend kisha nuk vendos dot dorë për riparim pasi është monument kulti. Kështu që ka ngelur në mëshirë të fatit siç edhe e shikoni është në gjendje katastrofike. Me problem të mëdhaja nga çatia. Besimtarët që vijnë janë të habitur nga gjendja në të cilën e shikojn kishën.” Zoti Prifti tha se egziston një mundësi që gjendja të përmirësohet por asgjë nuk është e sigurt për sa kohë nuk është e shkruar mbi letra”. Zoti Llukan Doko mirëmbajtësi i varrezave vë në dukje një tjetër problem. Shtimin e varrezave dhe siperfaqen e vogël  rreth kishës  “” Varrezat po mbysin kishën” unë thjesht i mirëmbaj ato”.

Për të gjetur një zgjidhje për këtë problem iu drejtuam një prej përfaqësuesve të Drejtorisë Rajonale e Monumenteve të Kulturës arktiektit Olsi Plasa i cili ndodhej në kishën e Shën Gjergjit për kryerjen e disa matjeve për projektin e rikonstruktimit.

Zoti Plasa theksoi  se ishte e treta herë brenda ketij muaji që vizitonte këtë kishë për të hartuar projektin që më pas duhej të miratohej nga organet kopetente.

I pyetur se si ka mundësi që një monument kulture i kategoris së parë të përfundonte në këtë gjendje zot Plasa u përgjigj “nuk ka fonde nga shteti    por ne jemi duke e krijuar projektin kjo është detyra jonë tani janë organet kopetente ato që e miratojnë”.

Duke lënë të nënkuptuar që ky projekt mund edhe të mos miratohet.

Çdo gje mbetet për tu parë.