User:Jayateerthabenakal/sandbox

ಕನ್ನಡ ಭಾಮಿನಿ ಷಟ್ಪದಿಯಲ್ಲಿ ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಬರೆದವರು :   ಶ್ರೀ ಯಸ್. ಯನ್. ಕೃಷ್ಣ ಶಾಸ್ತ್ರಿ

ಶ್ರೀ ಯಸ್.ಯನ್.ಕೃಷ್ಣ ಶಸ್ತ್ರಿ ವಿರಚಿತ ಶ್ರೀ ಗೀತಾ ಭಾಮಿನಿ ಷಟ್ಪದಿ ಮೊದಲನೆಯ ಕಾಂಡ

ಸೂಚನೆ : ಈಕ್ಷಿಸುತ ಕುರುಬಲವ ಶ್ರೀ ಕಮ- ಲಾಕ್ಷನಿಗೆ ವಂದಿಸುತ ಕೃಪೆಯಿಂ- ದಾಕ್ಷಣದೊಳು ಶರವ ನೀಡಾಡಿದ ಧನಂಜಯನು ||

ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಹೇಳಿದ್ದು :

ಅರುಹು ಸಂಜಯ, ಪುಣ್ಯ ಧರೆಯಾ- | ಗಿರುವ ಕುರು ಭೂಮಿಯಲಿ ಯುಧ್ಧಕೆ | ನೆರೆದಿರುವ ನಮ್ಮವರು ಪಾಂಡವರೇನ ಮಾಡಿದರು || ಅರಸ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಂಗೆ ವಿನಯ ದೊ - | ಳೊರೆದ ಕದನದ ವೃತ್ತವನ್ನು ಬಲು | ಧುರ ಭಯನ್ಕರನಾದ ನರನ ವಿಷಾದ ಯೋಗವನು || ೧ ||

ಸಂಜಯ ಹೇಳಿದ್ದು :

ಆಗ ಭೂಪತಿ ಕೌರವನು, ಸಾ | ಲಾಗಿ ಸೈನ್ಯದ ರಚನೆ ನಿಂತಿಹ | ಜಾಗದಲಿ ತಾ ಬಂದು ಪಾಂಡವ ಸೇನೆಯನು ನೋಡಿ || ಪೋಗಿ ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯರಲ್ಲಿ, ಸ- | ರಾಗದಿಂದೀ ವಚನ ಪೇಳಿದ- | ನೀಗಲೇ ರಣಕಾಗಿ ನಿಲುವ ವಿಚಾರವನು ನುಡಿದ || ೨ ||

ವೇದ ಶಾಸ್ತ್ರಾಭಿಜ್ಞ ಗುರುವೇ | ಸಾಧನೆಯೊಳಿಹ ನಿನ್ನ ಮತಿಯುತ - | ನಾದ ಶಿಷ್ಯನ ದ್ರುಪದರಾಜನ ಮಗನ ದೆಸೆಯಿಂದಾ || ಆದ ವ್ಯೂಹದ ಪಾಂಡುಪುತ್ರ, ಸ - | ಹೊದರ ಬಲು ಬಲದ ದಂಡನು | ಕಾದುತಿರುವನ ದೃಷ್ಟದ್ಯಮ್ನನ ನೋಡು ನೀನಂದಾ || ೩ ||

ಶೂರರಿಹರೀ ಸೇನೆ ಯೊಳಗತಿ | ಕೂರಲಗ ಧರಿಸಿರ್ಪ ಧೀರರು | ತೋರುವರು ಯುಧ್ಧ ದೊಳು ಭೀಮಾರ್ಜುನರ ಸರಿ ಸಮದಿ || ಸೇರಿದರು, ಯುಯುಧಾನ, ಮತ್ತಾ- | ವೀರ ದ್ರುಪದ ವಿರಾಟ, ಮುಖ್ಯ ಮ - | ಹಾರಥರು, ಸಾತ್ಯಕಿಯು ಮೊದಲಾದವರು ನಿಂತಿಹರು || ೪ ||

ಎಷ್ಟು ಬಣ್ಣಿಪೆನವರ ಶೌರ್ಯ ವಿ | ಶಿಷ್ಟ ರತಿರಥರಾಗಿ ಬೇಕಾ - | ದಷ್ಟು ಬಲಗಳು ಕೂಡಿಹವು, ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವುಳ್ಳವರು || ದೃಷ್ಟಕೇತುವು, ಚೆಕಿತಾನ, ಬ - | ಲಿಷ್ಟ ನೆನಿಸಿದ ಕಾಶಿ ನೃಪ, ನರ - | ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶೈಭ್ಯನು, ಕುಂತಿ ಭೋಜನು, ಮತ್ತೆ ಪುರುಜಿತನು || ೫ ||

ಕಲಿಯುಧಾಮನ್ಯುವೀಣೆ ಬಳಿಕಾ | ಬಲಿತ ವೀರ ರೊಳುತ್ತಮೌಜನು | ಕೊಳುಗುಳದೆ ಜಯಿಸುವ ಸುಭದ್ರೆಯ ಪುತ್ರನಭಿಮನ್ಯು || ಲಲನೆಮಣಿ ದ್ರೌಪದಿಯ ಕುವರರು | ಛಲಾಡಿ ಯೋಧರ ಪತ್ತು ಸಾವಿರ | ಗೆಲುವ ಪ್ರತಿ ವಿಂಧ್ಯಾ ದಿಗಳು ಸರ್ವರೂ ಮಹಾರಥರು || ೬ ||

ಎಲೆ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ನಮ್ಮ ಸೈನ್ಯದಿ | ಬಲು ಬಲಿಷ್ಠರು ಯಾರು ಶ್ರೇಷ್ಟರು | ಕಳದೊಳಗೆ ಬಂದಿರುವರನು ನೀವ್ ತಿಳಿದು ಕೊಳ್ಳೆಂದಾ || ತಿಳಿಸುವೆನು ನಾ ನನ್ನ ಸೇನೆಯ | ಬಲಗಳನು ನಿಮಗರಿಯಲೋಸುಗ | ದಳ ಪತಿಯು ಮತ್ತೆಲ್ಲ ನಾಯಕರಿಲ್ಲಿ ಸೇರಿಹರು || ೭ ||

ಗುರುವೇ ನೀನೂ, ಭೀಷ್ಮನೂ, ಮುಂ -| ದರಿದು ಬಂದಿಹ ಕರ್ಣನೂ, ಸಹ | ಧುರದಿ ವಿಜಯವ ಗೆದ್ದವನು ಶ್ರೀ ಗುರು ಕೃಪಾಚಾರ್ಯ || ಇರುವನಶ್ವತ್ಥಾಮ ಹಾಗೆಯೆ | ಸರಿ ವಿಕರ್ಣನು, ಸೋಮ ದತ್ತನ | ವರ ಕುಮಾರಕ ಭೂರಿಶ್ರವ, ಜಯಧ್ರಥನು ಕೂಡಿಹರು || ೮ ||

ಇಹರನೇಕರು, ಪರರು, ಶೂರರು | ಸಹಿಸಿ ಕಷ್ಟವ ಜೀವ ವೀಯುವ | ರಹಿತರೊಳು ಕಾದಾಡಲಣಿಯಾಗಿರುವವರೆನಗಾಗಿ || ಬಹು ವಿಧದ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ ಧರಿಸಿಹ | ಪ್ರಹರಣರು ಮತ್ತಿರುವರಲ್ಲದೆ | ಬಹಳ ರಣ ಪಂಡಿತರು ಸೇರಿದರಿಲ್ಲಿ ವ್ಯೂಹದೊಳು || ೯ ||

ಪಾಲಿಸಿದ ಗುರು ಭೀಷ್ಮನಿಂದ, ವಿ- | ಶಾಲವಾಗಿಹ ನಮ್ಮ ಸೇನೆಯು | ಮೇಲೆನಿಸಿದುದು ಸಕಲ ವಿಧದಿಂ ಜಯಿಸಲಸದಳವು || ಭಾಳ ಬಳವಿಹ ಭೀಮನಿಂ ಪರಿ - | ಪಾಲಿಸಿದ ಮತ್ತಿವರ ಬಲವನು - | ಕೂಲವಿಲ್ಲದು ನೋಡು ದುರ್ಬಲರಾಗಿ ಕಾಂಬುವುದು || ೧೦ ||

ಆದ ಕಾರಣ ನಿಮ್ಮ ನಿಮ್ಮನು | ಕಾದು ಕೊಂಡಿಹ ಸಕಲ ಸೇನಾ - | ಭೇದ ಸ್ಥಾನ ಗಳಲ್ಲಿಯೇ ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಕೂಡಿ || ಕಾದ ಲೋಸುಗ ನಿಂತು ಕೊಳ್ಳಿರಿ | ಯೋಧ ವಿರರ ನೋಡಿ ಬೆದರದೆ | ಯಾದರದಿ ಗುರು ಭಿಷ್ಮನನ್ನೇ ರಕ್ಷಿಸಿರಿ ಯೆಂದಾ || ೧೧ ||

ಕುರುಪತಿಗೆ ಹರ್ಷವನು ಹುಟ್ಟಿಸೆ | ಕುರುಕುಲಜರಲಿ ಹಿರಿಯನಾಗಿಹ | ಪರಮಗುರು ಬಲವಂತ ಭೀಷ್ಮನು ಬಹಳ ಬಲವಾಗಿ || ಹರಿಯ ಹಾಗೆಯೆ ಘರ್ಜಿಸುತ ತಾ | ಧುರವನೀಕ್ಷಿಸಿ ತನ್ನ ಶಂಖವ | ಗರುವದಿಂದೂದಿನು ಶಕ್ತಿಯ ಧರಿಸಿ ಸಮರದೊಳು || ೧೨ ||

ಭಾರತಾ ಯುಧ್ಧದೊಳು ತಮಟೆ, ನ - | ಗಾರಿಗಳು, ಶಂಖಗಳು, ಗೋಮುಖ | ಭಾರಿಯಾದ ಮೃದಂಗ ವಾದ್ಯಗಳೆಲ್ಲವೊಟ್ಟಾಗಿ || ಬಾರಿಸಿದುವಾ ಮೇಲೆ, ರಣದೊಳ- | ಗಾರವವು ಹುಟ್ಟಿಸಿತು ಭಯವನು | ದೂರ ಹರಡಿತು ಕರ್ಣ ಕರ್ಕಶವಾಯ್ತು ಗದ್ದಲದಿ || ೧೩ ||

ಬಳಿಕ ಸುಂದರ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿಹ | ಬಿಳಿಯ ಕುದುರೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ | ಚೆಲುವ ಕನಕದ ದೊಡ್ಡದಾದವರೂಥದಲಿ ಬಂದು || ಕುಳಿತು ಮಾಧವ ಧನಂಜಯ | ಛಲದಿ ಸಮರದ ಕಳದೊಳಿಬ್ಬರು | ಬಲು ಮನೋಹರ ಶಂಖಗಳನೂದಿದರು ರಭಸದಲಿ || ೧೪ ||

ಆ ಮಹಿಮ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಮಾಧವ, | ನಾಮ ಹತ್ತರ ಪಾಂಚಜನ್ಯವ - | ನಾಮಹಬಲ ಸವ್ಯ ಸಾಚಿಯು ದೇವ ದತ್ತವನೂ || ಭೀಮ ಕರ್ಮಂಗಳನು ಮಾಡುವ | ಭೀಮಸೇನನು, ಪೌಂಡ್ರವನು, ಸಂ - | ಗ್ರಾಮದಲಿ ಶಂಖಗಳನೂದಿದರಾಗ ಭೀಕರದೀ || ೧೫ ||

ಅಂತೆಯೇ ಧರೆಯರಸನಾಗಿಹ | ಕುಂತಿಯಾತ್ಮಜ ಧರ್ಮರಾಯನ - | ನಂತ ವಿಜಯದ ಶಂಖವನು, ಶ್ರಿ ನಕುಲನೆಂಬುವನು || ಪಂಥದಿಂ ಸಹದೇವನೂ, ಕೂ - | ಡಂತು ಯುಧ್ಧಾಂಗಣದಿ ತಾವೇ | ನಿಂತು ಕೊಂಡು ಸುಘೋಷ ಮಣಿ ಪುಷ್ಪಕವ ನೂದಿದರು || ೧೬ ||

ಉತ್ತಮದ ಬಾಣವನು ಧರಿಸಿದ | ಮತ್ತ ಕಾಶೀ ರಾಜ ಶ್ರಿಯರ - | ಸೋತ್ತಮನು ಮಹಾರಥ ಶಿಖಂಡಿಯು ಕೂಡ ಬಂದಿಹರು || ಅತ್ತ ಸಾತ್ಯಕಿ, ದೃಷ್ಟದ್ದ್ಯುಮ್ನನು | ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿರಾಟ ರಾಜನು | ಜತ್ತ ಜಯನಪರಾಜಿತನು, ಶಂಖಗಳನೂದಿದರು || ೧೭ ||

ಸಂಜಯ ಹೇಳಿದ್ದು : ಅವಧರಿಸು ರಾಜೇಂದ್ರ, ನೀನಿದ | ಬವರಕನುವಾಗಿರ್ಪರೆಲ್ಲರು | ಭುವಿಯೊಳಚ್ಚರಿಯಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾರತಾವಹಕೆ || ಅವನಿಪತಿ ದ್ರುಪದನು ಮುಖ್ಯನು | ಕುವರನಾದಭಿಮನ್ಯು ವೀರನು | ಜವದಿ ವಿಧ ವಿಧ ಶಂಖಗಳನೂದಿದರು ಸಮರದೊಳು || ೧೮ || ಅಬ್ಬರದ ಶಂಖಗಳ ನಿನದಗ - | ಳಬ್ಬರಿಸಿ ಮೊಳಗಿದವು, ವ್ಯಾಪಿಸು - | ತುಬ್ಬಿದರು ಸೇನಾಧಿಪತಿಗಳು ಶೂರ ತನದಿಂದಾ || ಹಬ್ಬಿದಾದನಿ ಗಗನ ಭೂಮಿಯ - | ನೆಬ್ಬಿಸಿತು ಪ್ರತಿ ದನಿಯ ಪ್ರತಿ ಭಯ | ತಬ್ಬಿ ಕೊಂಡಿತು ಕೌರವರ ಹೃದಯಗಳು ಸೀಳಿದವು || ೧೯ ||

ಅರಸನೇ ಕಪಿ ಕೇತನರ್ಜುನ | ಸರಿಸಕೈತಂದಮಿತ ಶೌರ್ಯದಿ | ಧುರವನೆಸಗಲು ನಿಂತ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಾತ್ಮಜರ ಕಂಡು || ಶರವ ಬಿಡುವರೆ ಕಾಲವೊದಗಿರೆ | ಕರದೊಳೆತ್ತುತ ಧನುವ ಕೃಷ್ಣಂ- | ಗೆರಾಗಿ ಪೇಳಿದ ಮಾತನೀತೆರದನಿತರೊಳು ಧುರದಿ || ೨೦ ||

ಅರ್ಜುನನು ಹೇಳಿದ್ದುಃ

ಹರಿಯೆ ನನ್ನೀ ಸ್ಯಂದನವ ನೀ - | ನೆರಡು ಬಲಗಳ ಮಧ್ಯದಲಿ, ತಂ - | ದಿರಿಸಿ ನಿಲ್ಲಿಸು, ಮತ್ತೆ ಯುಧ್ಧಾಸಕ್ತರಾದವರಂ || ಜರಗಿ ಬಂದಿರುವರೆಲ್ಲರನು ನಿಂ - | ತಿರುವರನು ಸಹ ನೋಡುವೆನು, ನಾ | ಧುರದಿ ನನ್ನಿಂ ಯಾರೊಡನೆ ರಣವೆಸಗಲಾಗುವುದೋ || ೨೧ ||

ಕ್ಷೇಮವಂ ಬಯಸುತಲೆ ಕುರುಪತಿ | ಪ್ರೇಮಿಗಳು ಯಾರಾರು ಬಂದಿಹ - | ರೀ ಮಹಾ ಸೇನೆಯೊಳು ಧುರ ವ್ಯವಹಾರದಲಿ ಯಾವ || ಭೂಮಿಪಾಲರ ಕೂಡೆ ನಾ ಸಂ - | ಗ್ರಾಮ ಮಾಡುವದುಚಿತವೆಂಬುದ | ಕಾಮುಕರ ರಣ ಭಂಟರನು ನೋಡುವೆನು ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಾ || ೨೨ ||

ದುಷ್ಟ ಬುಧ್ಧಿಗಳಾದ ನೃಪ ಧೃತ | ರಾಷ್ಟ್ರ ಪುತ್ರಗೆ, ಯುಧ್ಧದಲಿ ಬಹ - | ಳಿಷ್ಟ ದಿಂದಿಲ್ಲೀಗ ಪ್ರಿಯವನು ಮಾಡಲಿಚ್ಚಿಸುವ, || ಇಷ್ಟರಲಿ ಯಾರಾರು ಕಾದಲ - | ಭೀಷ್ಟ ತೋರುವ ಯುಧ್ಧ ಮಾಡುವ - | ರಷ್ಟು ಜನರನು ನೋಡುವೆನು ನಾನಿಂದ್ರಿಯಾಧೀಶಾ || ೨೩ ||

ಸಂಜಯ ಹೇಳಿದ್ದುಃ

ಸಂಜಯನು ಭಾರತಗೆ ನುಡಿದ ಧ | ನಂಜಯನು ಪೇಳ್ದಂತೆ ತತ್ ಕ್ಷಣ | ಕಂಜರಹುಪಿತನುಭಯ ಬಲಗಳ ಮಧ್ಯದಲಿ, ತಂದು || ರಂಜಿಪ ವರೂಥವನು ನಿಲಿಸಿದ | ಜಂಜಡಕೆ ಬಂದಿರ್ಪ ಸುಕಲಾ - | ಪುಂಜ ಭೀಷ್ಮ, ದ್ರೋಣರಭಿಮುಖ ನೃಪರ ಸಮ್ಮುಖದಿ || ೨೪ ||

ಗೂಢದಿಂ ಸಂಚರಿಸಿ ಭಕ್ತರೊ - | ಳಾಡುತಿಹ ಪರಮಾತ್ಮ ಶ್ರೀ ಹರಿ | ಪ್ರೌಢ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಮೆರೆಯುವ ಲೋಕ ನಾಯಕನು || ನೋಡು ಪಾರ್ಥನೆ, ವ್ಯೂಹದಲಿ ಕಾ - | ದಾಡಲೈದಿದ ಕೌರವರನೆಂ - | ದಾಡಿದನು ಸಕಳರನು ಕಾಯುವ ಕಾಮಪಿತನಂದು || ೨೫ ||

ಎರಡು ಸೇನೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತಿಹ | ಗುರು, ಪಿತಾಮಹ, ದ್ರೋಣ, ಭಿಷ್ಮರ | ಕುರು ಕುಲಜರನು ಮತ್ತೆ ಸೋದರಮಾವ ಶಲ್ಯರನು || ವರ ಕುವರಭಿಮನ್ಯು ಲಕ್ಷಣ | ಭರಿತಗುಣ ಲಕ್ಷಣ ಸುಪುತ್ರರ | ಪರಮ ಸಖರೆಂದೆನಿಸಿಪರಶ್ವತ್ಥಾಮರನು ಕಂಡಾ || ೨೬ ||

ಅತುಳ ಸೇನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಂಧವ | ತತಿಯ ಪ್ರಥಮದೊಳೀಕ್ಷಿಸಿದರಿಂ | ವ್ಯಥೆಯು ಹುದುಗಿತು ಹೃದಯದೊಳಗತಿ ಚತುರ ಪಾರ್ಥನಿಗೆ || ಪಿತೃ ಸಮಾನರ ಭೂರಿ ಶ್ರವರಂ | ಕ್ಷಿತಿಪರಾಗಿಹ ಮಾವ ದ್ರುಪದರ - | ನಿತರನು ಕೃತ ವರ್ಮರನು ನೋಡಿದನು ಪಾರ್ಥಿವನು || ೨೭ ||

ಸಂತಸವು ತಗ್ಗಿದುದು, ನರಗ - | ತ್ಯಂತ ಪುಟ್ಟಿತು ಕನಿಕರವು, ಬಲು | ಚಿಂತೆಯಿಂ ಯೋಚಿಸಿರೆ ಸಮರವ ಬೇಡವೆನಿಸಿದುದು || ಕುಂತಿಯಾತ್ಮಜ ಪಾರ್ಥ ಧುರದಲಿ | ನಿಂತ ನೆಂಟರ ಕಂಡನಾಕ್ಷಣ | ಕಂತು ಜನಕಗೆ ಪೇಳ್ದ ವ್ಯಸನದಿ ವಿನಯ ವಚನವನು || ೨೮ ||

ಅರ್ಜುನ ಹೇಳಿದ್ದು :

ಹೇ ಜನಾರ್ದನ, ನನ್ನ ಸಮುಖದೊ - | ಳಾಜಿ ಮಾಡಲು ಕಾಂಕ್ಷೆಯಿರುತಿರು - | ವೀಜನರ ನೋಡಿದೊಡೆ ಕ್ರಶವಾಗುತಿವೆ ಗಾತ್ರಗಳು || ತೇಜ ವೊಣಗಿದೆ ಮೊಗದ ಕಂಪವು | ಸೋಜಿಗದಿ ದೇಹದಲಿ ಪುಟ್ಟಿದೆ | ಸಾಜದಿಂ ರೋಮಾಂಚವಾಗುವುದೀಗ ಕ್ಷಣ ಕ್ಷಣದಿ || ೨೯ ||

ಭಾರವಿಹ ಗಾಂಢೀವ ಕೈ ಯಿಂ | ಜಾರುತಿದೆ ಭ್ರಮಿಸುತಿದೆ ಹೃದಯವು | ವೀರ ತಗ್ಗಿದೆ, ನಿಲ್ಲಲಾರೆನು ಚರ್ಮ ದಹಿಸುತಿದೆ || ಭಾರಿ ಶ್ರಮವಂ ತಡೆಯಲಾರದೆ | ಶೂರ ಪಾರ್ಥನು ಪೇಳಿದನು ಭೂ - | ಭಾರವಿಳುಹಾಲು ಬಂದ ಕೃಷ್ಣಗೆ ದೈನ್ಯ ಮಾತಿಂದ || ೩೦ ||

ದೀನನಾಥನೆ, ಲಾಲಿಪುದು ನೀ | ಬಾಣಗಳ ನಾನೆಂತು ಬಿಡುವೆನು | ಹೀನ ಕೃತ್ಯವಗೈಯಲಾರೆನು ಸ್ಮೃತಿ ವಿರುಧ್ಧವನು | ಹಾನಿ ಸೂಚಕ ಶಕುನಗಳು ಸಹ | ಕಾಣುತಿವೆ ಕೆಶವನೆ ಯುಧ್ಧದೆ | ದೀನ ಜನರ ಕೊಂಡು ಕೀರ್ತಿಯ ಪಡೆಯಲಾನೊಲ್ಲೇ || ೩೧ ||

ಅಚ್ಯುತನೆ, ವಿಜಯವನು ರಾಜ್ಯವ | ಮೆಚ್ಚಲಾರೆನು ಸುಖಗಳನು ನಾ - | ನಿಚ್ಚಿ ಸುವುದಿನ್ನಿಲ್ಲ ರಾಜ್ಯದಿ ನಮಗೆ ಫಲವೇನು || ಹೆಚ್ಚು ಪೇಳುವದೇನು ಕೃಷ್ಣನೆ | ತುಚ್ಚ ಜೀವಿತದಿಂದ ಭೋಗದಿ | ನಚ್ಚದೆನಗೀ ಲೋಕ ಪರಲೋಕದಲಿ ಸುಖವೇನು || ೩೨ ||

ಆರಿಗಾಗಿಯೇ, ಭೋಗ ಭಾಗ್ಯವು | ಸೇರಿ ರಾಜ್ಯಗಳೆಲ್ಲ ಸುಖಗಳು | ಧಾರಿಣಿಯು ಬೇಕಾಗಿವೆಯೊ, ಮತ್ತವರೆ ಜೀವವನು || ಕೋರದೇ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಕಾಂಕ್ಷೆಯ | ದೂರದಲಿ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತ ರಣ ಬೇ - | ಹಾರಮಾಡಲು ಬಂದು ನಿಂತಿಹರೆಲ್ಲ ಧೈರ್ಯದಲಿ || ೩೩ ||

ಗುರುಗಳೂ, ತಂದೆಗಳು ಮಕ್ಕಳು | ಹಿರಿಯ ಸೋದರಮಾವ, ತಾತಂ - | ದಿರು ಸಹಿತ ಮಾವಂದಿರೂ, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳಾದವರೂ || ಸರಿ ಸಮಾನದ ಭಾವ ಮೈದಂ - | ದಿರುಗಳಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೆ ಸಂಬಂಧಿ - | ಕರು ನನ್ನೆದುರಲ್ಲಿ ನಿಂತಿಹರೀಗ ರಣಕಾಗಿ || ೩೪ ||

ಮೃಢಸಖನೆ, ಕೌರವರು ನನ್ನನು | ಹೊಡೆದರೂ ಸರಿ ಮೂರೂ ಲೋಕವೇ | ಬಿಡದೆ ದೊರೆತರೂ ಹೊಡೆಯಲಾರೆನು ಕೇಳು ನಾನಿವರ || ಧೃಡ ವಿರದ ಧರೆಗೆ ದ್ರವ್ಯಕೆ | ನುಡಿವುದೇನು ಪರಾತ್ಪರನು ನೀ | ಪೊಡವಿಗೊಡೆಯನೆ ವಧಿಸಲಾರೆನು ನನ್ನ ಬಂಧುಗಳ || ೩೫ ||

ಹರಿಯೆ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಾತ್ಮಜರ ಸಂ - | ಹರಿಸಿದೊಡೆ ನಮಗಾವ ಸಂತಸ - | ವಿರುವುದೀ ದ್ರೋಹಿಗಳ ಕೊಂಡರೆ ದುರಿತ ಬರಬಹುದು || ಗರಳವನು ಕೊಡುವವರು, ಮನೆಗಳಿಂ - | ಗುರಿಯನಿಕ್ಕುವ ಜನರು ಹೊಲಗಳ | ಪರರ ಹೆಂಡರ ಬಯಸುತಿರವವರಾತ ತಾಯಿಗಳು || ೩೬ ||

ಆದಕಾರಣ ಕೇಳು, ಬಂಧುಗ- | ಳಾದ ಶ್ರೀ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಪುತ್ರರ | ಮಾಧವನೆ ನಾವರ್ಹರಲ್ಲವು ಕೊಲ್ಲಲಿವರುಗಳ || ಸೋದರರ ಸಂಹರಿಪುದೆಂತು ವಿ - | ರೋಧದಿಂ ಬದುಕುವುದು ಹಿತವೇ - | ನಾದರೂ ಸಿಗದೆಮಗೆ ಎಂದಿಗೆ ಸೌಖ್ಯವಾಗುವುದು || ೩೭ ||

ಕಂಸ ರಕ್ಕಸ ಮರ್ದನನೆ, ಕುರು | ವಂಶಜರು ಧನರಾಜ್ಯ ಲೋಭದಿ | ಧ್ವಂಸ ಚಿತ್ತದೊಳಿವರು ತಿಳಿಯದೆ ಮಿತ್ರ ದ್ರೋಹವನು || ವಂಶ ನಾಶದಿ ಗಳಿಸಿರುವ ತಿಲ - | ದಾನಶ ದೊಷವನೆಣಿಸದೆಯೆ ಬಲು | ಹಿಂಸೆಯೂಳಗಿರುವವರು ಬದುಕುವರಿದನು ನೋಡದೆಯೇ || ೩೮ ||

ಕುಲ ಲಯದಿ ಪುಟ್ಟಿರುವ ಪಾಪವ | ಫಲವಿಧದಿ ನೋಡಿರುವ ನಮ್ಮೀ | ಕಲುಷದಿಂ ಪಿಂತಿರುಗಿ ಬಾಳುವ ಯುಕ್ತಿ ಯಾವುದದು || ತಿಳಿಯಲಾರದು ನನಗೆ ದೇವನೆ | ತಿಳುಹು ನೀನದಂತರಂಗವ | ಜಲಜನಾಭನೆ ಕೇಳು ನನ್ನೀ ವಿನಯ ಬಿನ್ನಪವ || ೩೯ ||

ಎಲೆ ಹರಿಯೆ, ಕುಲನಾಶದಿಂ ಬಂ - | ದಿಳಿದ ಹಿಂದಿನ ವಂಶ ಧರ್ಮಗ - | ಳಳಿದು ಪೋಗುವುವಲ್ಲ ಧರ್ಮವು ನಾಶವಾಗಿರಲು || ಕುಲಗಳೆಲ್ಲವ ಧರ್ಮದಿಂದಲೆ | ಬಳಸಿ ಕೊಂಬವು ಕೇಳು ಕೃಷ್ಣನೆ | ಸುಲಭವೇ ನಾವಿವರೊಡನೆ ದ್ವೇಷವನು ಗಳಿಸುವುದು || ೪೦ ||

ಜಲಜನಾಭನೆ ಕೇಳು ಪಾಪವು | ಬಲದಿ ಹೆಚ್ಚಲು ಮತ್ತೆ ಸತ್ಕುಲ | ಲಲನೆಯರು ಹೀಗಾಗಿ ಕೆಡುವರು ಪಾಪಯುತರಾಗಿ || ಕುಲಯುವತಿಯರು ಕೆಟ್ಟುಪೋದರೆ | ಬಳಿಕ ಜಾತಿಯ ಬೆರಕೆಯಾಗುವು - | ದಿಳೆಯೊಳೆಲ್ಲವ ಧರ್ಮದಿಂ ಸೋಲುವುದು ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಾ || ೪೧ ||

ಕೂಡಿರುವ ವಂಶವನು ಭಂಜನ | ಮಾಡಿದವರಿಗೂ ಕುಲಕು ಕೃಷ್ಣನೆ | ಕೂಡ ನರಕಕೆ ದಾರಿಯಾಗುವದಲ್ಲದದರಿಂದ || ನೋಡಿದರೆ ಕುಲನಾಶಕರ ಕುಲ - | ಗೇಡಿಗರ ತಂದೆಗಳು ಪಿಂಡವ | ನೋಡದೆಯೆ ಜಲ ತರ್ಪಣವು ಸಹ ನಿರಯಕಿಳಿಯುವರು || ೪೨ ||

ಜಾತಿ ಬೆರಕೆಯ ಮಾಡುವೀ ಕುಲ - | ಘಾತಕರ ಪಾತಕಗಳಿಂದ, ಪು - | ರಾತನದ ಶಾಶ್ವತದ ಕುಲಧರ್ಮಂಗಳಳಿಯುವುವು || ನೀತಿಯಲ್ಲವು ನೆಂಟರಿಷ್ಟರ | ತಾತ ಮುತ್ತಜ್ಜರನು ಕೊಲ್ಲುವು - | ದೀತರವು ಶ್ರುತಿ ಶಾಸ್ತ್ರಕನುಚಿತವಾಗಿ ತೋರುವದು || ೪೩ ||

ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಪಿತನೆ ಕೇಳೈ | ನಷ್ಟ ಕುಲ ಧರ್ಮಂಗಳುಳ್ಳ ಕ - | ನಿಷ್ಟ ನರರಿಗನಂತಕಾಲದ ವರೆಗೆ ನರಕದಲಿ || ಕಷ್ಟದಿಂದಲೆ ವಾಸವಹುದೆಂ - | ದಿಷ್ಟು ಕೇಳಿದೆ ನಾನು ಹಿಂದೆಯೆ | ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿದುಷರ ಮುಖದಿ ವಚನಾಮೃತಗಳೆಲ್ಲವನು || ೪೪ ||

ನೆಲಸುಖವ ಬಯಕೆಯಿಂ ಸ್ವಜನಾ - | ವಳಿಯ ಕೊಲ್ಲಲು ಬಹಳ ಯತ್ನದಿ | ಬಲಗಳಿಂ ನಾವೀಗ ಹೊರಟಿಹ ಪಾಪವೆಂತಹುದು || ಎಲೆ ಹರಿಯೆ, ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಪಾಪವ | ಗಳಿಸಲೋಸುಗ ನಾವು ಸಿಧ್ಧದ | ತುಳನವಿಲ್ಲದ ಸೈನ್ಯ ಕೂಡಿರುವೆಂತ ದುಃಖವಿದು || ೪೫ ||

ಕರ ದೊಳಗೆ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರವಿಲ್ಲದ | ಬರಿದೆ ಮುಯ್ಯಿಗೆ ಮುಯ್ಯಿ ಮಾಡದೆ | ಯಿರುವ ನನ್ನನು ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಾದ ಕೌರವರು || ತರಿವುದಾದರೆ ಯುಧ್ಧದಲಿ ಸುಖ - | ತಾರಾ ನಿರತವೆನಗಾಗುವುದು ನಿಜ | ಹರಿಯೆ, ನಾನಿವರೊಡನೆ ಎಂದಿಗು ಯುಧ್ಧವನು ಮಾಡೆ || ೪೬ ||

ಸಂಜಯ ಹೇಳಿದ್ದು :

ಯುಧ್ಧ ರಂಗದೆ ಶೋಕದಿಂ ಮುಣು | ಗದ್ದಿರುವ ಮನವುಳ್ಳ ನರನನಿ - | ರುಧ್ಧನಿಗೆ ಹೀಗೆಂದು ಹೇಳುತ ಬಾಣ ಸಹಿತಿರುವ | ಬಧ್ಧವಾಗಿಯು ಬಿಟ್ಟು ಬಿಲ್ಲನು | ನಿದ್ದೆಯನು ಜಯಿಸಿರುವನರ್ಜುನ | ಸಿಧ್ಧನಾಗದೆ ರಣಕೆ ರಥದಲಿ ಕುಳಿತ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಾ || ೪೭ ||

ಇದು ಅರ್ಜುನನ ವಿಷಾದ ಯೋಗವೆಂಬ ಮೊದಲನೆಯ ಕಾಂಡವು