User:JosebaAbaitua/sandbox/References/HDum2021/PORTAL MOLINERA, Ainhoa

'''Euskararen hiztun aktibo bihurtzeko gakoak '''

Muda-prozesuetan bai prozesuaren arrakasta, erabilera aktiboa, bermatu dadin bai hiztun berriak prozesu eta esperientzia positiboa izan oso garrantzitsuak dira beste gako batzuk. Batetik, euskara erabiltzeko aukerak. Hiztun batzuk oztopo ezingainditu bezala azpimarratu dituzten testuingurua eta euskaldunek osatutako sare-falta edo “euren moduko” euskaldunekin gaztelaniaz hitz egiteko ohitura; beste batzuk, berriz, oztopo horiek gainditu dituzte, baldintza zailetan muda egitea posiblea dela erakutsiz. Bestetik, hiztun berriak eskuratu duen eta erabiltzen duen euskara-mota aipatu behar da, hiztun legitimo sentitzeko daukan garrantziagatik   eta horren barruan bai nolako gaitasuna (zuzentasuna, jarioa, erraztasuna) daukan eta nola perzibitzen duen berak, bai nolako aldaera erabiltzen duen (kasu batzuetan lekuan lekuko edo euskalki batera hurbiltzeko gai den; besteetan ahozko erregistro kolokialak edo, idoiak esaten zuen bezala, “hizkuntza emozionala”, ere daukan).

Artikuluan zehar erakutsi den bezala, muda-prozesu arrakastatsua egin duten askok, eta egin ez duten batzuk ere, azpimarratu dute gako horren garrantzia eta pentsaerazi beharko liguke euskara zelan irakasten den hezkuntza arautuan, zelako gaitasuna irakatsi beharko genukeen.