User:Roshani Evanna Pinto/sandbox

ಕೂಡು ಬಂಡವಾಳ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. 1) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿ 2) ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿ 1) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನೆಗಳು:- ಅರ್ಥ: ಭಾರತೀಯ ಕಂಪನಿಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1956 ಪರಿಚ್ಚೇದ 3(1) (4)ರ ಪ್ರಕಾರ- ಯಾವ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ: 1)ಕನಿಷ್ಟ 5 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ವಂತಿಕೆಯಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. 2)ಕನಿಷ್ಟ 7 ಜನ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಹಾಗೂ ಗರಿಷ್ಟ ಸದಸ್ಯರ ಸಂಖ್ಯೆ ಅಪರಿಮಿತವಾಗಿರಬೇಕು. 3)ಶೇರುಗಳನ್ನು ಸದಸ್ಯರು ಇತರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧಗಳಿಲ್ಲದೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದು. 4)ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಶೇರು ಮತ್ತು ಸಾಲಪತ್ರಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಂತೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು:- 1) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಕನಿಷ್ಟ ಏಳು ಸದಸ್ಯರ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುತ್ತದೆ. 2) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯರ ಮಿತಿ ಅಪರಿಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. 3) ಶೇರುಗಳನ್ನು ಸದಸ್ಯರು ಇತರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧವಿಲ್ಲದೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದು. 4) ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ಶೇರು ಹಾಗೂ ಸಾಲಪತ್ರಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಂತೆ ಕರೆ ಪತ್ರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. 5) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಎರಡು ಪ್ರಮಾಣ ಪತ್ರಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುವುದು. ಅವು ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಮಾಣ ಪತ್ರ ಮತ್ತು ವ್ಯವಹಾರ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಅನುಮತಿ ಪತ್ರ. 6) ಕನಿಷ್ಟ ಮೂರು ಜನ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಇರಬೇಕು. 7) ಶೇರುಗಳ ಹಂಚಿಕೆ ಹಾಗೂ ನಿರ್ದೇಶಕರ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಕೆಲವೊಂದು ನಿರ್ಬಂಧಗಳಿವೆ.

2) ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳು:- ಅರ್ಥ ಭಾರತೀಯ ಕಂಪನಿಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1956 ಪರಿಚ್ಚೇದ 3(1)(3)ರ ಪ್ರಕಾರ- ಯಾವ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ: 1)ಕನಿಷ್ಟ 1 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ವಂತಿಕೆಯಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. 2)ಕನಿಷ್ಟ 2 ಜನ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹಾಗೂ ಗರಿಷ್ದ ಐವತ್ತು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. 3)ಶೇರುಗಳನ್ನು ಸದಸ್ಯರು ಇತರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. 4)ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಶೇರು ಮತ್ತು ಸಾಲಪತ್ರಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಂತೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡುವಂತಿಲ್ಲ. ಅಂತಹ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು:- 1) ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಯು ಸ್ವಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಸಮೂಹವಾಗಿದೆ. ಸದಸ್ಯತ್ವ ಹೊಂದಲು ಹಾಗೂ ಬಿಡಲು ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧಗಳಿಲ್ಲ. 2) ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಎರಡು ಸದಸ್ಯರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬಹುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಗಿರಿಷ್ಟ 50 ಸದಸ್ಯರಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಈಗಿನ ಅಥವಾ ಹಿಂದಿನ ನೌಕರರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. 3) ಖಾಸಿ ಸಂಸ್ಥೆಯೂ ಸಹ ಭಾರತೀಯ ಕಂಪನಿಯ ಕಾಯ್ದೆ 1956ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಕಂಪನಿ ಕಾಯ್ಕೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. 4) ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ತನ್ನದೇ ಆದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಮತ್ತು ವಿತರಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸಂಸ್ಥೆಯು ಶಾಸನಬದ್ದ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ತನ್ನ ಮುದ್ರಾಂಕಿತ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಬಲ್ಲದು.