User:Sb9069/sandbox

محمد عزیز بختیاری (زاده ۱۳۴۲، ولسوالی جاغوری ولایت غزنی در افغانستان) روحانی و جامعه‌شناس افغانستانی است. وی مشاور رییس جمهور افغانستان در امور اجتماعی و فرهنگی و همچنین کمیشنر پیشین کمیسیون انتخابات است. وی همچنین ریاست دانشگاه کاتب را به عهده داشته است. محمدعزیز بختیاری فرزند الحاج وکیل کلبی حسن است که در دوره ظاهرشاه وکالت شورای ولایتی غزنی را به عهده داشت.

زندگی و تحصیل
. محمد عزیز بختیاری در سال ۱۳۴۲ در ولسوالی جاغوری ولایت غزنی در افغانستان به دنیا آمد. در کودکی دروس سنتی را در مسجد و مکتب‌خانه فراگرفت. وی تا سال ۱۳۵۶ بدین ترتیب، خواندن و نوشتن فارسی را به علاوه جامع‌المقدمات در ادبیات عرب فراگرفت. در این مدت، او دروس سطح بالا را آموخت ولی از سال ۱۳۵۷ که وضعیت سیاسی و فرهنگی کشور تحت تاثیر کودتای کمونیستی دچار تحول و تغییرات گردید برنامه‌های درسی و آموزشی وی نیز متوقف گردید. در زمستان سال ۱۳۵۸ محمد عزیز بختیاری به ایران مهاجرت کرد. تا اوایل سال ۱۳۶۱ مانند اکثر مهاجرین افغانستانی به کارهای اقتصادی مشغول گردید و بهار سال ۱۳۶۱ در مدرسه علمیه میانچال کاشان به تحصیل علوم دینی مشغول گردید. در سال ۱۳۶۴ به حوزه علمیه قم منتقل شد و همزمان به تحصیل دوره عمومی معارف اسلامی در موسسه در راه حق مشغول گردید. در سال ۱۳۷۲ دوره تخصصی جامعه‌شناسی را در موسسه امام خمینی آغاز نمود.در سال ۱۳۷۵ دوره ماستری جامعه‌شناسی را به پایان برد.

تدریس و پژوهش
در سال ۱۳۷۵ پس از فراغت از دوره ماستری به عنوان عضو هیات علمی در موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی استخدام گردید. در ضمن تدریس دروس جامعه‌شناسی در این موسسه، در مرکز جهانی علوم اسلامی که بخش طلاب خارجی حوزه علمیه قم بود و همچنین در دانشکده صدا و سیما نیز تدریس می‌نمود. همزمان با تدریس، بختیاری مشغول به کارهای پژوهشی و تحقیقی نیز بود. علاوه بر ده‌ها مقاله علمی که در مجلات علمی و پژوهشی به نشر رسانید، چندین کتاب مهم علمی را تالیف و ترجمه نمود:
 * 1) هفت نظریه در باب دین (تالیف دانیل پالس )، ترجمه و نقد؛
 * 2) درآمدی بر نظریه اجتماعی دین، تالیف با همکاری آقای فاضل حسامی؛
 * 3) مفاهیم و کاربرهای جامعه‌شناسی (تالیف جاناتان اچ ترنر)، ترجمه با همکاری آقای محمد فولادی؛
 * 4) علم اجتماعی، فراسوی تعبیرگرایی و واقع‌گرایی (تالیف جرارد دلانتی)، ترجمه؛
 * 5) جامعه‌شناسی خانواده، تالیف با همکاری آقایان شرف‌الدین و بستان؛
 * 6) شیعیان افغانستان، تالیف.

== بازگشت به وطن؛ ادامه فعالیت‌های علمی و اجتماعی == در سال ۱۳۸۲، پس از روی کار آمدن نظام سیاسی پساطالبانی در افغانستان، بختیاری همراه با خانواده‌اش از ایران به وطن برگشت. به محض ورود به کابل، با جمعی از دوستان و همکارانش، مرکزی پژوهشی تحت نام موسسه تحقیقات اجتماعی را پایه‌گذاری نمود. این موسسه که تا سال ۱۳۸۶ فعال بود کارهای تحقیقاتی متعددی را انجام داد. بختیاری به عنوان رییس موسسه کارهای علمی موسسه را نیز نظارت و مدیریت می‌کرد. تحقیقهای مختلفی در این مرکز انجام شده که برخی از آنها عبارتند از: فرایند شکل‌گیری قانون اساسی، این کتاب گزارش جامعی از لویه‌جرگه قانون اساسی سال ۱۳۸۳ و چگونگی تصویب قانون اساسی جدید است. نتیجه تحقیق در چهار جلد چاپ و نشر گردید؛ خشونت علیه زن، این تحقیق میدانی یک کار پژوهشی کلان است که در باره میزان و انواع خشونت‌ها علیه زنان در افغانستان انجام شده است. انقلاب اسلامی افغانستان، این پژوهش متمرکز بر انقلاب و جهاد مردم افغانستان بود. در خلال مرحله جمع آوری داده‌ها، ده‌ها مصاحبه ارزشمند با شخصیت‌های طراز اول درگیر جهاد صورت گرفت و کتابهای زیادی مطالعه و فیش‌برداری گردید. تحقیق در پنج جلد طراحی گردیده بود که پیش‌نویس فصول جلد اول آن در حدود نود درصد آماده شد ولی به خاطر مشکلات در مراحل بعدی کار، این پژوهش متوقف گردید. او همچنین مسئول بخش تحقیق کمیسیون حقوق بشر افغانستان را به عهده داشت و در مدتی که مسئولیت این سمت را به عهده داشت، تحقیقاتی در حوزه مسایل اجتماعی افغانستان از جمله جرایم زنان در افغانستان انجام داد. بختیاری در سال ۱۳۸۵ برای مدت حدود یک سال در موسسه تحقیقات پالیسی که در داخل دانشگاه کابل قرار داشت، مسوول گروه اجتماعی آن بود. سپس در همان سال به عنوان مشاور وزیر معارف مشغول کار گردید. این همکاری که به مدت چهار سال دوام یافت، ثمرات زیادی را در پی داشت. در طی این سال‌ها نصاب درسی کتب مکاتب و مدارس تهیه می‌گردید که بختیاری نصاب کتب زیر را تهیه نمود: در کنار تهیه نصاب درسی تدوین یا ویرایش کتب زیر را نیز انجام داده است:
 * 1) تاریخ صنوف هفتم تا دوازدهم؛
 * 2) جغرافیای صنوف هفتم تا دوازدهم؛
 * 3) تعلیمات مدنی صنوف هفتم تا دوازدهم؛
 * 4) دینی (مذهب شیعه) صنوف دوم تا ششم؛
 * 5) دینی (مذهب شیعه) صنوف هفتم تا دوازدهم؛
 * 6) دینی مدارس دینی (مذهب شیعه) صنوف هفتم تا دوازدهم؛
 * 1) کتب دینی مذهب شیعه از صنف دوم تا ششم، اکثرا تدوین و بعضا ویرایش؛
 * 2) تدوین کتاب تعلیمات مدنی صنف هفتم؛
 * 3) تدوین کتاب تعلیمات مدنی صنف یازدهم؛
 * 4) ویرایش علمی کتب تعلیمات مدنی صنوف هشتم، نهم، دهم و یازدهم.

بختیاری با جمعی از دوستانش در اولین سال‌های شکل‌گیری نظام جدید به کابل بازگشت و باتوجه به مسایل عمده در دانشگاه‌ها و مراکز علمی دولتی افغانستان در تلاش بود که از فضای قانونی کشور برای تاسیس مراکز علمی و دانشگاهی خصوصی استفاده نماید. در همین راستا، با جمعی از همکاران به تاسیس دانشگاه کاتب مبادرت ورزید. در سال‌های نخست تاسیس با توجه به اشتغال در وزارت معارف، ریاست دانشکده علوم اجتماعی را برعهده داشت و از سال ۱۳۸۹ تا ۱۳۹۱ ریاست دانشگاه را برعهده داشت. در ضمن مسوولیت‌های اداری، به تدریس دروس مختلف جامعه‌شناسی در دانشگاه کاتب و گاهی هم در خاتم‌النبیین اشتغال داشت. در سال ۱۳۹۲ به حیث کمیشنر کمیسیون انتخابات مشغول به کار گردید و بعد از برگزاری انتخابات شوراهای ولایتی و ریاست جمهوری سال ۱۳۹۳، طبق معمول همه انتخابات‌های افغانستان، کمیسیون با بحران مواجه گردید و بختیاری در سال ۱۳۹۵ به عنوان مشاور فرهنگی و اجتماعی رییس جمهور آغاز به کار نمود. Big text