User:Sriramakrishna Simhadri

శ్రీ రఘునాధ స్వామి దేవస్థానము ,గొల్లపల్లి.

ఆగమము: పాంచరాత్ర ఆగమము.

క్షేత్ర పాలకుడు: హనుమంతుడు.

సంక్షిప్త స్థల పురాణము.

ఇది షుమారు 600 సంవత్సరము క్రింది మాట. శ్రీ రఘునాధ స్వామి వారు సీత, లక్ష్మణ సమేతముగా గొల్లపల్లికి విగ్రహ రూపములో ప్రత్తి బస్తాలు తెస్తున్న బండిలో ప్రకాశము జిల్లా చదలవాడ గ్రామము నుండి వచ్చారని, బండ్లు ఇంకనూ పడమర దిశగా గోదావరి తీరానికి పోతుండగా శ్రీ స్వామి వారు గొల్లపల్లిలో బండి ఆపించి దిగిపోయారని ఒక గాధ. శ్రీ స్వామి వారు ఆగిన చోట ఊరు లేదు. అది అరణ్యము అగుటచే నీటి వసతి లేనందున శ్రీ రాములవారు ఒక బాణము వేసారని, ఆ బాణము ద్వారా నీరు వచ్చిందని ఆ ప్రదేశమే ఇప్పుడున్న రామిలేరుగా పిలవబడుచున్నది. దేవాలయమునకు ఆగ్నేయ దిశగా ఉన్న బావి నందు నేటికి కుడా ఒక బాణము వంటిది కలదు. దానిని కూడా       శ్రీరాముల వారు వేసారని పెద్దలు చెపుతారు. ఇద్దరు గొల్లలు స్వామి వారి విగ్రహములు మొదట అర్చకులుగా వారి పద్దతిలో పూజలు నిర్వహించారని పెద్దలు చెపుతారు.

ఆ తరువాత మల్లవల్లి గ్రామ నివాసి జంపన్న వెంకన్న బట్టు మరియు పల్లెర్లమూడి గ్రామ నివాసి అయిన ఒక సాధారణ వైశ్యునకు స్వామి వారు కలలో కనిపించి గుడి కట్టవలసినదిగా ఆదేశించగా వారి శక్తి మేరకు ఒక చిన్న గుడి నిర్మించినట్లు పెద్దలు చెపుతారు. అప్పటి నుండి “నండూరి” వారు అర్చనాది కార్యక్రమము చేసినారని కథనము. దేవాలయ నిర్వహణకు వారు ఎ.1100.00 లు వేంపాడు భూమి దాన పట్టా యిచ్చియున్నారు.

తదుపరి గొల్లపల్లి జమిందారులు మేకా వంశీయులు దేవాలయ నిర్వహణ బాధ్యతలు స్వీకరించి దేవాలయమును అభివృద్ధి పరిచినారని తెలియచున్నది. మేకా వంశీయుల గురువులు శ్రీ వానమామలై జియ్యంగారిచే ప్రత్యేక హోమములు నిర్వహించి దేవాలయమును పాంచరాత్ర ఆగమము ప్రకారము దివ్య స్థలముగా చేసినారు. నాటి నుండి ఈ దేవాలయము నందు పవిత్రోత్సవములు, తిరు నక్షత్రములు, బ్రంహోత్సవాలు జరుపుచున్నారు. పాంచరాత్ర ఆగమము ప్రకారము పూజాది కార్యక్రమముల నిర్వహణకు దేవాలయమునకు య.2200.00 లు వేంపాడు భూమిని దాన పట్టా ఇచ్చినట్లు తెలియచున్నది.

ఈ దేవాలయము నందు “చైత్ర శుద్ద ద్వాదశి” నాడు “శ్రీ స్వామి వారి కళ్యాణము” జరుగును. దానికి కారణము ఆ కాలములో భద్రాచలములో శ్రీరామ నవమికి స్వామి వారి కళ్యాణము తిలకించి అచట నుండి అప్పటికి గల రవాణా సౌకర్యము ద్వారా ఇక్కడికి ద్వాదశి రోజు మధ్యాహ్నము అగుట వలన ద్వాదశి రోజు రాత్రి కళ్యాణము జరిపే వారు.

నేటికి భద్రాచలము నుండి తలంబ్రాలు తీసుకొని వచ్చి ద్వాదశి రోజున స్వామి వారికీ కళ్యాణము జరిపించుట జరుగుచున్నది.

“యదుపురి క్షేత్ర నివాసాయ రాఘవాయ మహాత్మనే! ఆపదామప హర్తారాం ధాతారం సర్వ సంపదం!

జానకీ ప్ర్రాణ నాదాయ శ్రీ రఘునాధయ మంగళం!! లోకాభిరామం శ్రీరామం భూయో భూయో సమాహ్యుం!!”