User:Taza Gul Mohammad/sandbox

کنډیباغ کنډى باغ او کنډي باغي کنډی په ساکي ژبه کې د « کنډ» کلمه د ښار په معنی ده، په سانسکریتي ژبه کې د قریې یا ناحیې په معنی ده په لرغوني پښتو ژبه کې «کنډی» د قریه ، کلې او بانډې په معنی ده. دغه راز دوست شینواری صیب هم «کنډ» د قریې په معنی یاد کړی دی. پوهاند رښتین صیب د تون یا ځای په معنی یاد کړی. مخکې له دې چې د کنډیباغ په اړه وړاندې لاړ شم ، غواړم یوې بلې ورته سیمې ته اشاره وکړم. هډه: هډه هم ورته موازي سیمه ده چې قبلالمیلاد لرغونتوب لري. هډه د لرغونې ګندهارا یو مذهبي ښار وو چې تاریخي آثر پکې تر اوسه شتون لري. د (آشوکا) په وخت کې بودایزم اوج ته ورسید، د هډې سیمه هغه مهال ډیر ارزښت وموند، کله چې د بودا کپړۍ (ککرۍ) د هیون سهنګ له خوا کشف او پیدا شوه. کنډی هم له همدغې سیمې څخه سویل لویدیځ خوا ته په څو کیلومترې کې پرته سیمه ده. د «کنډی» له کلیمې سره ځکه د باغ ورستاړی راوړل شوی ده چې دا سیمه نسبتا نورو سیمو ته هواره او شنه سیمه وه، بهیقی د کنډی سیمه د فتح آباد تر سیمې یاده کړی ده. دغه راز منصور مبارک شاه ځوی محمد چې د «فخر مدبر» په نوم یادیده ، د غوریانو د واکمنۍ په مهال هند کې اوسیده، نوموړی د « آداب الحرب و الشجاعه » په کال 607 هجري کې سلطان التمش ته یو تاریخي کتاب ولیکه. د همدې کتاب په یو ځای کې داسې لیکل شوی « کله چې جیپال د کنډی په صحرا کې د غزنوي لښکرو سره مخ شو نو په پایله کې له ماتې سره مخ شو». بهیقی ددغې ماتې سیمه د فتح آباد او دکنډی ترمنځ سیمه ښودلی ده چې په ننګرهار کې ده د څیړنو مطابق د بهیقی خبره صحیح ده. د کنډی سیمه ډیره پراخه وه، آن په شمال لویدیځ کې د سرخرود د فتح آباد(فتیوات) سره سرحد درلود. له ختیځ اړخه د زاخیلو او کان قطرغي تر سیمو یې برید وو. د جیپال لښکرې چې کله له ماتې سره مخ شوې او وروسته د غزنوي د لښکرو له خوا وڅارل شوې او ځای ځای ووهل شول او مړي یې پاتې شول د ننني کنډی باغ د مرغه شاه ( مرغان شاه) غوندۍ ته څیرمه ځمکو نوبادو کې تر ورستیو داسې د مړو آثار پیداکیدل ګواکې جنګي عسکر ول، دیته ورته د کنډیباغ د خوړ غاړې کمرونو چې د لوړا (لوړې) په نامه یادیږي او ځنې ورته تخت شاه وایې ، تخت شاه ورته ځکه وايې چې د جیپال لښکرې کله مات شول د غزنوي سرلښکر دلته د څه وخت لپاره دیره او دمه شو چې تر اوسه په همدې کمرونو کې د انسانانو پاتیشونې هډوکې او آثار لیدل کیږي. د کنډی اصلي اوسیدونکي د آشوکا دوخت بودایان ول چې د آشوکا له زمانې وروسته تر ډیره وخته پورې په همدې سیمه کې بودایان او هندو مذهبې ول چې تر اوسه د هندو کلي په نامه هلته د دوی کلی شتون لري او ځای ځای ځمکې کلیوالو د هندو پټی په نامه یادوي. دا هندو مذهبی د کنډی باغ له خلکو سره تر ورستیو کلونو راشه درشه درلود او د کنډیباغ وروستی هندو «کرمنچند) نومیده چې په ورستیو کلونو کې له کنډی باغ څخه جلال آباد ښار مرکز ته کډه شو. پښتو او پښتانه دادب په رڼاکی”مجاویر احمد زیار“ پښتانه څوک دی” دوست شینواری“ بهیقی حیات افغانی استاد محمد شریف ابراهیم

کنډيباغ د څو کورنيو کور نه دى چى کنډى باغ يې انحصار کړى وي په کنډيباغ کې تر بودايانو ورسته د پښتون لمړى کوچيدلى قوم دلزاک، ډله زاک، دلزاق اوسيدل حيات افغانى ليکلى دا هغه قوم دى چى دمحمود غزنوى سره د فتوحاتو په برخه کى پوره مرسته کړى په کنډى باغ کى دلزاک اوس هم شته دى له دلزاکو اخوا د پښتنو ګڼى قبيلى دلته اوسيږى لکه : شينوارى تره کي جبارخيل يوسفزي معروفخيل( شکر خیل، قدم خیل،تترخیل) مومند(مهمند) سادات دلزاک زرګران ملاخيل خليفه احندزادګان ناصر اعوان امرخيل سهاک او اغاګان ( حضرت صاحبان) دا پورتنى قومونه د کنډي باغ ګډ کلتور او فرهنګ جوړه وي کنډى باغ د دغو ټولو قومونو ګډ کور دى.