User:Trotsssky/sandbox

გლობალური ტვინი

გლობალური ტვინი ნეირო მეცნიერებიდან წამოსული ტერმინია. ფუტურუოლოგიური, ანუ მომვალისტრუი ხედვაა და პლანეტური მაშტაბის ქსელს მოიცავს. რომელიც აკავშირებს ყველა ადამიანს და მათ ტექნოლოგიურ არტიფაქტებს. ამ ქსელის ინფორმაციული ზრდა იწვევს ქსლეის გაფართობეასა და ფუნქციზიების ზრდას. ამასთანავე ქსელი ხდება მეტად ინტელექტუალური დ აასრულებს ტვინის როლს დედამიწისთვის. გლობალური ტვინის ჰიპოტეზის დამცველები აცხადებენ რომ ინტერნეტი მჭიდროდ აკავშირებს მომხმარებლებს ერთ საერთო ინფორმაციის გადამუშავების სისტემაში, რომელიც პლანეტის ნერვულ სისტემას წააგავს. ამ ქსელის ინტელექტუალური ძალა კოლექტიური და განაწილებულია. იგი არაა ცენტრალიზებული, ან ინდივიდუალიზირებული ერთ რომელიმე კომაპნიაზე ან სისტემაზე. შესაბამისად არავის არ ძალუძს მისიკონტროლი. ქსელი ახდენს თვით ორგანიზებას და არის მისი აქტიური ინტერაქციის შედეგი. ეს თვისება ტიპიურად დამახასიათებელია, კომპლექსური ადაფტაციის სისტემებისათვის. ინტერნეტი დაახლოეით ისევეა ორგანიზებული როგორც ტვინი, ვებ გვერხები ასრულებენ ნეირონების როლს, რომლებიც დაკავშირბეულია ერთმანეთთან ჰიპერ ლინკებით ხოლო ესნი ასრულებენ სინაფსების როლს. ერთად კი ქმნიან ქსელს რომელშიც ინფორმაცია მოძრაობს. ამ ანალოგიას უფრო ამყარებს სოციალური მედიის აღზევება, მაგლითად ფეისბუქი. სადაც პერსონალურ გვერდებს შორის ლინკები ვრცელდება ადამიანიდან ადამიანზე. ესთი გავრცელება ძალიან წააგავს, ინფორმაციის გავრცელებას ნეირო ქსელებში რომელიც იყენებს პარალერული დისტრიბუციის მეთოდს, მანერას.

ისტორია. თუმცაღა ზოგი ძირითადი აზრი გაჟღერდა ნიკოლას ტესლას მიერ მეცხრამეტე საუკუნის ბოლოს და სხვების მიერაც იქნა დაწერილი, ამის შესახებ. ტერმინი გლობალური ტვინი წარმოიშვა 1982 წელს. პიტერ რასელი მიერ თაივსივე წიგნში “გლობალური ტვინი” ინტერნტეის განვითარების გზა დასახულ იქნა 1986 (რომ განვითარებულიყო გლობალური ტვინის იდეის მიხედვით, ისე როგორც დღესაა) პირველი კრიტიკა კოლეგის მიერ გამოქვეყნდა გოთფრიდ მეირ კრესის მიერ. პირველი ალგორითმები კი, ორმლებსაც შეეძლოთ ინტერნეტის კოლექტიური ინტელექტის ჩამოყალიბება წარმოდგენილ იქნა, ფრანიც ჰეილიგენისა და იოჰან ბოლენის მიერ 1996 წელს.ფრანცის ჰეილეგენი თავის მიმოხილვაში განასხვავებს 4 შესაძლ ოპერსპექტივას. ორგანიციზმი, ენციკლოპეტიზმი, “ემერჯენტიზმი” და ევოლუციური კიბერნეტიკა. ის ასკვნის რომ ეს 4 შედარებით დამოუკიდებლად განვითარდა დ აიძენს ერთ მთლიან სახეს. ორგანიცზიმი 19 საუკუნეში სოციოლოგისტი ჰერბერტ სპენსერი, ხედავდა საზოგადოებას როგორც სოციალურორგანიზმს, და ფიქრობდა რომ მას სჭირდება ნერვიული სისტემა. ენტომოლოჯისტი ვილიამ მილერმა შეიმუშავა კონცეფცია, “ჭიენჭვლეების კოლონიის კონცეფცია” როგორც როგორც სივრცეში განფენილი ორგანიზმი, და 1930 წელს შეიმუშავა ტემინი სუპერ ორგანიზმი ასეთი რაობის აღსაწერად. ეს კონცეფცია შემდეგ აიტაცეს იეთმა მოაზროვნეებმა როგორებიცც არიან გრეგორი სტოკი თავის წიგნში “მეტა მენი” და ჯოელ დე როსნიმ პლანეტური საზოგეობა, რომელმაც ეს უკანსკენლი გამოიყენა პლანეტის აღსაწერად. პლანტერუ დონეზე ორგანული სისტემის მენტალური ასფექტები, პირველად ფართოდ განხილულ იქნა, პალენტოლოგისტი და იეზუიტი მღვლის მიერ. პიერ ტელჰარდ შარდენი. 1945წელს მან აღწერა კაცობრიობის მომავალი “პლანეტიზაცია”. სადაცის ხედავდა აჩქარებული ადამიანური სოციალიზაციის ფაზას. ტელ ჰარდი განიხილავს სოციალიზაციას და პლანეციზაციას, როგორც, მაკრობიოლოგიურ, შეუქცევად, პროცესად. რომლის კულმინაციაც არის ნოვასფეროს წარმოშობა ანუ გლობალური ტვინი. შედარებით ახალი ცოცხალი სისტემების თეორია, მოიხსენიებს ორგანიზმებს და სოციალურ სისტემებს კრიტიკული საბსისტემების კონტექსტში.,რომელბსაც ისინი უნდა შეიცავდნენ რომ ისინი გადარჩნენ. კრიტიკული საბსისტემების ნაწილია შიდა ტრანსპორტიერების სისტემა,რესურსების რეზერვი და გადაწყვეტილებების მიღების სისტემა. ამ თეორიამ ბევრი მოაზროვნე შთააგონა მატ შორის პიტერ რასელი და ფრანცის ჰეილეგენი. რომლებიც განმარტავენ გლოალურ ტვინს როგორც ინფორმაციის გადამამუშავებელი საბსისტემების ქსელს. პლანეტური მაშტაბის სოციალური სისტემებისთვის.

ენციკლოპეტიზმი. ენიცკლოპედიზმში განსაკუთერბული მნიშვნელობა ეთმობა უნივერსალური ცოდნის წყაროს შექმნას. პირველი სისტემური მცდელობა მსგავსი სისტემის შექმნისა გახლდტ მე18 საუკუნეში დენის დიდეროტისა და ჟან ლეონდ დალამბერტის მიერ. რომლებმაც შექმნეს ენციკლოპედია. მაგრამ მე19 საუკუნის ბოლოს  ინფორმაციის რაოდენობამ გადააჭარბა ერთ წიგნში გამოცემად რაოდენაობას. ამ პრობლემის ამოსახსნელად პოლ ოტლეტმა დაარსა დოკუმენტირების მეცნიერება, რაც ახლა ცნობილი როგორც ინფორმაციული მეცნიერებები. 1930 წელს მან წარმოადგინა ინტერნეტის მსგავსი სისტემა, დოკუმენტებსა და ტელეკომუნიაკციებს შორის კავშირებით. რაც შესაძლოს გახდიდა ინფორმაციის მიწოდებას ნებისმიერი პიროვნებისთვის მომენტალურად. ეიჩ ჯი ველსმა წარმოადგინა მსგავსი ხედვა, ერთობლივი ძალბით შექმნილი ენციკლოპეიდიისა რომელიც მუდამ განახლებადი იქნებოდა გლბალური უნივერსიტეტის მსგავსი დაწესებლების მიერ. და უწოდა მას მსოფლიოს ტვინი. რადგანაც მაც უნდა სეესრულბეინა მუდმივად გნაახლებადი ფუნქცია პლანეტისათვის. worldwideweb (www) ის გამომგონებელი ლიც შთაგონებული იყო ტვინის თავისუფალი ასოციაციების შესაძლებლობებით. ტვინს აქვს უნარი რომ დააკავშიროს სხვადასხვატიპის ინორმაცია რომელთა შორისაც არ არსებობს არანაირი კავშირი. ბერნერ ლი ფიქრობდა რომ კომპიუტერი გახდებოდა ბევრად უფრო ძლიერი თუ მოახერხებდა ამ ფუნქციის ათვისებასს. ანუ დააკავშირებდა სხვადასხვა ტიპის ინფორმაციებს. ენციკლოპედიზმის თვალსაჩინო მაგლაითია ვიკიპედია.

რაც აერთიანებს მილიონობით ადამიანის ინტელექტს. და გლობალური მახსოვრობის წყაროს წარმოადგენს. სემანტიკური ვები ასევე შემოთავაზებული იქნა ბერნერ

ლის მიერ არის პროტოკოლების სისტემა რომელიც დანადგარებს საშუალებას აძლევს, ავტომატურად დაამყარონ კავშირები პატარპატარა ინოფმაციებს შორის. რაც ქმნის ტვინის მსგავს სისტემას, რომელსაც ძალუძს ავტონომიური აზროვნება.

ემერჯენტიზმი ემერჯენტიზმი, ფოკუსირებულია სპირიტუალურ, ფსიქოლოგიურ მორალურ ეთიკურ ასპექტებზე. ამ დორისთვის ყველაზე სპეკულაციური ნაწილია. გლობალური ტვინი განიხილება როგორც ბუნებრივი აღმოცენება პლანეტური აღმოცენება ევოლუციისა. აქაც პიერ ტილჰარდი დეშარდენი ახდენს სინთეზსს მეზნიერებას სოციალურ ღირებულებესა და რელიგიას შორის. თავის წიგნში ადამიანის ფენომენი. სადაც ამტკიცებს რომ ევოლუციური პროცესის მამოძრავებელი ძალა სირთულის მაღლი დონეეები და აზორვნების მაღალი დონეებია. ტელ ჰარდი ამბობს რომ თუ სიცოხლე განაგრძობს არსებობას მაშინ პლანეტიზაცია როგორც ბიოლოგიური პროცესი რომელმაც წარმოშა გლობალური ტვინი ასევე აუცილებლა დწარმოშობს გლობალურ გონებას. რაც ახალი პლანეტური აზროვნების ახალი დონეა. რომელსაც გააჩნია ტექნოლოგიური ქსელების მხარდაჭერა.

და ქვია ამას ნონსფერო. ტილ ჰარდის მიერ შემოთავაზბული ტექნოლოგიური შრე ნონ სფეროსთვის, შეიძლება განხილულ იქნას როგორც ინტერნეტის ადრეული ხედვა. ფიზიკოსი და ფილოსოფისი პიტერ რასელი, განავრცობს მსგავს ხედვას და ყურადღებას ამახვილებს პერსონალურ სულიერ ზრდაზე რათა მოვახერხოთ სინერგია, აღმოცენებული  სუპერ ორგანიზმის სულიერ განზომილებასთან. ეს მიდგომა პოპულარულია ნიუ ეიჯის წერეებში, სადაც ყურადღება მახვილდება ცნპბიერების ზრდაზე და არა მეცნიერულ მოდელირებაზე.

ევოლუციური კიბერნეტიკები.

სისტემის თეორეტიკოსები და კიბერნეტიკები განიხილავენ მაღალი ხარისხის სისტემის წარმოშობას, ევოლუციის საფეხურზე როგორც მეტა სისტემურ გადასვლას.

მეტა სისტემური გადასვლა ტერმინია რომელიც პირვლად წარმოადგინა ვალენტინ ტურჩინმა. რაც ასევე ცნობილია როგორც ძირითადი ევოლუციური გადასვლა. ესეთი მეტა სისტემა შედგება საბ სისტემების ჯგუფისგან, რომლებიც მუშაობენ ერთად კოორდნირებულად დ ამიზან მიმართულად. ამისდგა გამო ბევრა დუფრო ძლიეირ დაინტელექტუალურია ვიდრე მისი შემადგენელი ნაწილები. ფრანცის ჰელიგენი ამტკიცბს, რომ გლობალური ტვინი არის ამომავალი მეტასიტემა,ცალკეული ადამიანის ინტელექტთან შედარებით. და ასევე განიხილავს სპეციფიურ ევოლუციურ ტრანზიციას. ამ სცნეარში ინტერნეტი ასრულებს ნერვების როლს, რომელიც აკავშირებს საბ სისტემებს და კოორდინირებას უწევს მათ ქმედებებს. კიბერნეტიკული მიდგომა საშუალებას იძლევა მათემატიკური მოდელისა და სიმულაციების იმ პროცესბეისა, რომლებიდანაც კოლექტიური ინტელექტი წარმოიქმნება. 1994 წელს კევინ კელი თავის პოპულარულ წიგნში,” კონტროლიდან გამოსული”. აღწერს სკის აზროვნებას. ის საუბრობს წარმოშობაზე. 1996 წელს ფრანცის ჰეილიგენი და ბენ გორცელი აყალიბებენ გლობალური ტვინის ჯგუფი, სადაც თავი მოიყარა უამრავმა მკვლევარმა ვისაც კი უმუშავია გლობალური ტვინის თემაზე. რათა უფრო ღრმად შეესწავლათ და გამოეკვლიატ ეს ფენომენი. ჯგუფის პიველი საერთაშორისო ორგანიზმება ამ თემასთან დაკავშირებით მოხდა ორიათას ეერთ წელს, ბრუსელის ბრაიეს უნივერსიტეტში.

ეს კონცეფცია გარკვეული დორის განმავლობაში უგულებელ ყოფილი იყო, თუცა გლობალური ტვინის იდეამ ხელახლა მოახერხა ინტერესის მიპყრობა, რისი ერთ ერთი განმაპირობებელი ფაქტორია ტომ რაილის მიერ წარმოთქმული “სფიჩები” რომელიც გახლავთ “ინტერნეტის წინასწარმეტყველი”. მანვე გახადა პოპულარული ტერმინი web 2.0 ასევე წვლილი მიუზღვის იური მილნერს, რომელიც გახსავს ინვესტორი სოციალურ მედიაში. 2012 წლის იანვარში, გლობალური ტვინის ინტსიტუტი შეიქმნა ბრუსელის ვრაიეს უნივერსიტეტში. რათა შეიმუშაონ მათემატიკური თეორიები ინტერნეტში ტვინის მსგავსად ინფორმაციიის გავრცელებისა. იმავე წელს, ტომას w მელოვმა და სხვადასხვა მხარდამჭერებმა mitის კოლექტიური ინტელექტის ცენტრიდან დაიწყეს კვლევა თუ როგორ შეიძლება გლობალური ტვინის დაპროგრამება ისე რომ მან იმუშაოს უფრო ემტად ეფექტურად. კოლექტირუი ინტელექტის მექანიზმების გამოენებით.

კომპლექსურობის მეცნიერი დირკ ჰელბინგმა და მისმა ნერვოს ნეტმა, ახლახან დაიწყეს პლანეტური ნერვული სისტემის შემუშავება რომელიც მოიცავს, გლობალური თანამონაწილეობის პლატფორმას, როგორც ფართომაშტაბიანი პროექტის ფუტურისტულ ნაწილს. რაც თავისთავად წარმოადგენს საძირკველს გლობალური ტვინისათვის. 2017 წე;ს ელონ მასკმა დაარსა კომპანია სახელად ნევრალინკი, რისი მიზანიცაა რომ შექმნას, “ნერვული ხაზი”. ეს ტერმინი გამოგენბული იქნა ნოველისტი გეიინ ენ ბენკსის მიერ და ძირითადი იდეა გახლვათ ის რომ ტვინი მოიცავს კომპიუტერულ ინტერფეისს, რაც საშუალებას აძლევს მომხარებელს რომ წვდომა იქონიოს მთელ არსებულ ინფორმაციაზე. ბიზნეს იდეის მთავარი მამოძრავებელი ძალა როგორც მისტერ მასკი ამტკიცებს არის ის რომ ადამიანები მალე, იძლებულები იქნებიან მიიიღონ ტვინის იმპლანტი რათა მათ მოახერხონ, რელევნტურობის შენარჩუნება სადაც დომინანტური ძალა იქნება ხელოვნური ინტელექტი. 2017 წლეს ფირმამ შეაგროვა 27 მილიონი 12 ინვესტორისგან .

კრიტიკა. იდეა რომ, კაცობრიობა მართული იქნება გლობალური ტვინის მიერ ექცევა კრიტიკის ქვეშ, რადგანაც ასეთი სამყარო სეზღუდავს ინდივიდუალურ განსხვავებულობას და თავისუფლებას, და მიგვიყვანს მასობრივ მეთვაყურეობამდე. ამ კრიტიკის სთაგონების წყაროა მარტველობის ტოტალიტარიანული ფორმები, რომლის კარგი მაგალითიც მოყვანილია ჯორ ორუელის წიგნში დიდი ძმის სახით. კრიტიკას ასევე საფუზვლად უდევს ანალოგია, კოლექტიურ ინტელექტსა და მწერების საზოგადოებებს შორის. როგორცებიცაა ფუტკრები და ჭიანჭველების კოლონიები. სადაც ინდივიდუალს არ გააჩნია განსაკუთრებული ღირებულება. და მარტივად შეცვლადია. უფრო ექტრემალურ ხედვებში გლობალურ ტვინს ადარებენ ბორგს, რომელიც არის კოლექტიურიად მოაზროვნე კიორგების რასა და ნაჩვენებია სტარტრეკის სამეცნიერო ფანსტასტიკის სერიებში. გლობალური მეცნიერების თეორეტიკოსები პასუხად ამტიცებენ, რომ გნააწილებული ინტელექტის აღმოცენება, ამ ყველაფრის აბსოლიტურად საპირისპირო შედეგს გამოიღებს. ამის მზიეზი კი ის გახლავთ, რომ ეფექტური კოლექტიური ინტელქტი საჭიროებს ფართო აზრთა სხვადასხვაობას. დეცენტრალიზაციას და ინდივიდუალურ დამოუკიდებლობას. რაც დემონსტირებულია ჯეიმს სუროვიეკის წიგნში ხალხის სიბრძნე, გარდა ამისა, უფრო მეტად დანაწევრებული ფორმა გადაწყვეტილების მიღებისა, პირიქით შეამცირების თავრობების ზეგვალანსა და ძალაუფლებას. ასევე შეასუსტებს კორპორაციებს და ზალას გამოაცლის პოლიტიკურ ლიდერებს. და ხელს შეუწყობს დემოკრატიული ჩარტულობის ზრდას, ასევე მსგავსი სისტემა ამცირებს ტოტალიტარიანული კონტროლის საშიშროებასა და საფრთხეებს.