User:Van der Hoorn/History of Tristan da Cunha

6 October 1654?
"Bij bequaeme tijt en gelegentheijt, en mits daer een goet vaertuijgh hebbende, souden Ul. d' Eijlanden van Tristan d'Acunha op de hoogte van de Caep gelegen eens cunnen doen ondersoecken en onderstaen wat gelegentheijt van ververssinge en oock van water aldaer te becomen soude wesen om ons daer van pertinent advijs te cunnen geven."

Part of letter No. 127. (1655. — 29en Oct.)
"... als mede wegen Tristao da Cunha voornemens sijnde bij dese somertijt met 't Nachtglas oock te laten ontdecken, maer wij meenen dat daer geen goede haven sal gevonden worden mitsgaders die eijlanden vermits 't stormigh ende mistige weer (daer omtrent veel onderworpen) qul: van eenige schepen sal cunnen aengedaen worden achter volgende 't advijs van veele oude schippers ende stuijrl: (dermede somtijts mede in conferantie geweest) echter sullen 't na EUd: gegeven ordre eens laten besoecken om met d' aenstaende retour vlote daervan advijs te mogen senden."

- Jan van Riebeeck

Part of letter No. 128. (1655. — 2en Nov.)
"D° galjot Nachtglas wert noch wat bij ons hier gehouden om na d'ordre onser Hrn. Meesters eens te senden na d' eijlanden van Tristao da Acunha; ende oock hier benoorden de Caep tot ondersoeck van eenige bequame havens ende handel etc ..."

- Jan van Riebeeck

Daghregister. Deel 1 1651-1655
"November anno 1655 ... 12 dito, ... Ende alsoo staande dese vergaderinge bij den Commandeur van 't fort de Goede Hope wort gecommuniceert seeckere missive van de Heeren Bewinthebberen uytte vergaderinge van de 17e in dato 6 October 1654 aen hem geschreven, waerbij deselve onder andren die van voorsz. fort ordonneren bij goede occassie, ende mits hebbende bequaem vaertuygh, te ontdecken d' eylanden van Tristao da Cunha omme te ondersoecken wat aldaer te doen soude mogen wesen, principalijck ten reguarde van bequame havens, water ende gelegentheyt tot verversinge, etc.;

Soo is, dewijle na examinatie 't hier sijnde galjot Nachtglas volgens advys van d' opperhooffden desselffs daertoe wort g'acht bequaem te wesen, na overlegh van saecken ende genomen deliberatie meede goetgevonden dito galjot daertoe t' employeren, ende ten dien eynde met den aldereersten vaerdigh te laten maacken omme in dese somertijt 'tselve noch te mogen laten uytrechten, ten eynde haer opgemelte Ed. daervan met d' aenstaande retourvlote mochten becomen behoorlijck ende seecker advys van d' ondervindinge, geconsidereert oock dat 'tselve na d' ordre van de Heeren Meesters met geen minder oncosten als nu per dit galjot can gedaen worden, te meer dewijle 't hier vooreerst daertoe oock can worden gemist.

...

22 dito, 's morgens stil, claer weer. Ende is op dato gedespescheert 't galjot Nachtglas na d' eylanden van Tristan da Cunha, met ordre omme na den last van onse Heeren Meesters eens te ondersoecken wat havenen, bayen, etc., aldaer bequaem gevonden mochten worden voor schepen aen te doen, alsmeede wat gronden tot culture ende wes meer ten dienste ende voordeel voor d' E. Compagnie op te soecken sij, als breeder per instructie d' opperhooffden des voorsz. galjots ter hant gestelt.

... Wat voor den avont, 't luchjen comende uytten Z.Z.Oosten, is voorhaelde galjot Nachtglas, ten eynde gemelt, onder seyl gegaen. D' Almogende geve 'tselve goet succes ende behouden reyse."

- Jan van Riebeeck

Letter No. 130. (1655. — 22en Nov.)
"Instructie voor d' Opperhooffden van 't galjot Nachtglas omme van hier te seijlen na d' Eijlanden van Tristan da Cunha.

Ten dien eijnden dan van alles behoorl: versien, mitsgaders gevictualieert wesende ten behoeve van 18 coppen voor 4 à 5 maenden soo sullen Ul: met den eersten bequamen windt van hier verseijlende hun eerst begeven na 't Dassen Eijlant omme over te leveren neffensgaende onse missive aan d' Opperhooffden aldaer dewelcke u sullen geven 1 à 2 personen die kennisse hebben van de robbevanghst hebben omme op d' Eijlanden van Tristan da Cunha eenige robben (daer volgens becomen beright vallende) te villen, ende tot een preuve hier te brengen als Ul: in desen hier na breeder wert bevolen.

Wanneer dan van voorsz: Opperhooffden u affscheijt hebt becomen, zoo sullen Ul: haer devoir doen omme derselver g'ordonneerde reijse na de voorsz: Eijlanden van Tristan da Cunha te bevorderen ten dien eijnde dickwijls oversiende, ende lesende de instructies van onse Hrn: Meesters daer deselve haer Ed: over de nature der winden hier omtrent zijn schrijvende omme u te dienen tot narichtinge in haer zeijlen mitsgaders met eenen wel naeuwe notitie houdende van alle ondervindinge van stromen, winden als andersints dat u in de heen en: wederom reijse mochte comen te ontmoeten.

Ende comende aen ofte omtrent de voors: eijlanden zullen Ul: insonderheijt oock nauwe letten op alle dese navolgende saecken namentl: ende vooreerst wat havenen, baijen ende gronden voor cleijne en: groote schepen daer vint, mitsgaders hoe ver off nabij lant, ende voor wat winden etc. beschut. Ten anderen wat ende hoedanighe gelegentheijt om water te halen niet alleen aen eene maer aen alle aencomelijcke plaetsen.

Daer met eenen dan oock sult hebben te letten wat gronden bequaem ter culture daer off ergens gelegen zijn.

Item oock wat groente, geboomte, visvanghst, vee en: andersints en: hoedanigh in qualite ofte quantiteijt te becomen.

Ende alsoo wij beright zijn mitsgaders oock uijt eenige beschrijving ende journalen vernemen datter groote menigte van robben ende zeeleeuwen mitsgaders oock haijen ende rochen vallen zoo sullen Ul: van alle deselve eenige vellen meede brengen omme hier te sien off daerinne voor d' E. Comp° eenigh voordeel mochte steacken, houdende van alles goede notitie mitsgaders oock maeckende goede pertinente caertjens van de gemelte Eijlanden, gronden, baijen, etc: zoo sullen Ul: oock sien off 't Eijlant Gonçalo Alvares (dight bij Tristan da Cunha leggende) met eenen cunt aendoen ende in manieren als voren mede besoecken om bij dese reijse doch te mogen hebben volcomen ondervindinghe ten eijnde wij onse Hrn. Mrs. met d' aenstaende retour vlote behoorl: van advijs mogen dienen.

Derwijle het wel mochte gebeuren dat Ul: t' sij door stilte, storm, ofte contrarie winden voorsz: Eijlanden ten eersten niet en soude cunnen aendoen, soo en sullen Ul: deselve daerom soo datelijck niet verlaten maer omtrent de lengte ende breete van dien ten minsten een maent langh bij aff en: aenhouden, edoch dien tijt verstrecken sijnde sonder d° Eijlanden te cunnen aendoen ('t welck wij niet en hopen) sullen Ul: alsdan vermogen weder herwaerts te keeren omme ons te doen rapport van alles:—

Soo moeten Ul: oock sien wat voor soort van hout tot timmeragie off andersints daer is, item oock na sandel off ander rieckent ofte schoon gecoleurt hout ende wes meer bedenckel: wesen mochte, brengende van alles ten minsten een monster over ende soo anders niet te becomen is 't galjot vol brant ende timmerhout.

Ende alsoo de rest op U ondervindinge ende naerstigheijt moet aencomen soo sullen Ul: ten besluijte toe wenschen een geluckige heen en: wederom reijse.

Int Fort de Goede Hoope, adij 22en Novemb: 1655."

- Was geteijckent, Jan van Riebeeck

Daghregister. Deel 2 1656-1658
"January anno 1656 ... 27 dito, 's morgens stil, warm weer, waermeede voorhaelde galjot op de rhede quam boucheren, sijnde 't Nachtglas ende comende van d' eylanden Tristan da Cunhaf, rapporteerende d' opperhooffden dat deselve seer bar ende beswaerlijck om aen te doen bevonden hadden; vermits de nevelachtige lucht noyt terdegen hooghte hebbende cunnen crijgen ende de continuele stormwinden, groote zees ende machtige diepte tot op een steenworp dight aen 't lant, daer oock gansch geen sant maer al steen en clipstrant gevonden hadden, niet boven 4 à 5 vadem breet, de rest al hemelshoogh, steyl, schor ende cael, clippigh geberghte wesende, onmogelijck om boven op te comen, hangende schier over strant henen, met genigh houtlover off gras bewassen, als eenigh schrael, dun riet. Maer vis wasser in abondantie te vangen. Item oock water, met pryckel ende grote moeyten te becomen, maer gansch geen goede off bequame rhee voor eenige schepen, alsoo vermits de steyle gront met weynigh wint (die der dagelijcx hard ende stormigh wayt) d' anckers datelijck deurgingen ende gansch geen beschut ergens te vinden was, sulcx daer voor d' E. Compagnie niet uyt te rechten valt ende geen vaertuygh meer behoefft gehasardeert te worden, 't groote pryckel in 't aendoen onderworpen; alles nader te speculeren uyt de schipper ende stuyrluyden gehouden daghregisters ende gemaeckte caertjes, bij ons werdende gecopieert om met de retourvlote na 't Patria te senden.

...

28 dito, stil, warm weer als gister.

Door den schipper van 't galjot 't Nachtglas voorgedragen wordende dat 'tselve op de reyse na Tristan da Cunha door 't harde weer vry leck geworden ende aen 't roer 2 vingerlingen gebroocken was, waeromme wel soude dienen ergens droogh geseth omme alles na behoren te verhelpen, etc., 'twelcke hier in dese Tafelbay niet wel can geschieden, soo is bij den Raadt deser fortresse, versterckt met voorhaelde schipper ende desselffs opperstuyrman, goetgevonden dito galjot ten selven eynde met den aldereersten na de Bay Saldanha te senden, daer fraye ende bequame gelegentheyt is om schepen droogh te setten, ende de smith te gelasten de vingerlingen ende ander ijserwerck ondertusschen in allerijl gereet te maken."

- Jan van Riebeeck