User talk:Тлешова Молдир

Тұқым қуалаушылық - ұрпақтар арасындағы материалдық және функционалдық сабақтастықты қамтамасыз ететін тірі организмдерге тән қасиет. Ағзадағы тұқымқуалаушылық факторларының болатынын алғаш болжам жасап, тұқым қуалау заңдылықтарын ашқан австриялық биолог, ботаник  Г.Мендель болды. 1909 жылы дат биологы В.Иогансен (1857 – 1927) бұл тұқым қуалау факторларын «ген» деп атап, терминді ғылымға енгізді. 1911 жылы америкалық биолог Т.Морган (1866 – 1945) және оның әріптестері ұсынған “Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясы” бойынша да тұқымқуалаушылықтың бірлігі – ген деп көрсетілген. Генетика - тұқым қуалаушылық және өзгергіштік туралы ғылым. Генетика ғылымының даму барысында тұқым қуалау факторлары тек ядрода ғана емес, клетка цитоплазмасының кейбір органоидтарында (митохондрияда, хлоропластарда) да кездесетіні анықталды. Тұқымқуалаушылық материалының сақталуы, екі еселенуі және ұрпақтан ұрпаққа берілуі нуклеин қышқылдарына (ДНҚ және РНҚ) байланысты болады. Ағзаның ерекшелігін, даралығын ақуыз бен нуклеин қышқылдары көрсетеді. Хромосома тұқым қуалаушылық ақпаратты сақтайтын орын. Эукариотты жануарлардың хромосомасы ақуыз бен ДНҚ-дан тұрады. Нуклеин қышқылдарына ақпараттық қызмет тән.Тұқымқуалаушылық клеткада жүретін репликация (генетик. ақпаратты дәл көшіруді және оның ұрпақтан ұрпаққа берілуін қамтамасыз ететін нуклеин қышқылдары макромолекулаларының өздігінен жаңғыруы), транскрипция (барлық тірі ағзада жүретін РНҚ синтезі, ДНҚ-ның матрица түрінде көмегімен жүретін процесс) және трансляция (рибосома көмегімен ақпараттық РНҚ матрицасында жүретін ақуыз және амин қышқылдары синтезі) процестерімен тығыз байланысты.