User talk:علی حسن چدھڑ

میرا نام بیوس علی حسن چدھڑ تحصیل میرپور ماتھیلو سندہ

ھسٹری
مین اس وقت چدھڑ قوم کی ھسٹری لکھ رہا ہون زندگی نے ساتھ دیا تو یے مکمل کر کے وکی پیڈیا پے دون گا اس کے لیئے وسیع مطالعے کی ضرورت ہے جو مئین کوشش کر رہا ہون دعائون مین یاد رکھہے

ميرپور ماٿيلو کان هيڊ پنج ند تائين ميرپور ماٿيلو کان ڪجھ ڪلو ميٽرن جي دوري تي سنڌ پنجاب بارڊر آهي. هن بارڊر ڪراس ڪندي ئي اوهان کي هر شيءِ ۾ تبديلي نظر ايندي ايتري قدر جو سوچ ۾ به تبديلي نظر ايندي تقريبن لاهور جي قريب تائين هي پورو علائقو سنڌ جي حدن ۾ رهيو آهي. هن ڪري هتي تقريبن سيرائڪي ڳالهائي ويندي آهي. تنهن ڪري هتان جي اڪثريت جو به اهو زور آهي ته اسان کي هڪ عليده سرائڪستان جي نالي سان صوبو ٺاهي ڏنو وڃي پر اسٽبلشمنٽ هن لاءِ تيار ناهي. هي وڏا محنتي آهن. اوهان کي رستي تي هر پاسي انبن ۽ ٻين ميون جا باغ نظر ايندا. هن جو ڪارڻ اهو لڳي ٿو هنن وٽ بي حزي ناهي اسان وٽ جي هڪ جو باغ هوندو ته آس پاس وارا ڪچو به چورين پٽي کائي ويندا ڇو جو مان اهو درد ڀوڳيون ويٺو آهيان. ڳوٺ ۾ اسان جو کجين جو باغ آهي پچڻ تائين چوٿائي به ناهين بچندي تڏهن هر ڪو باغ رکڻ کان پري رهي ٿو. انهن چورين ۽ بد امني جي ڪري اسان جو شهر اچڻ ٿيو نه ته پنهنجو ڳوٺ ڪير ٿو ڇڏي. عيد جو پهريون ڏينهن ته قرباني ڪندي گزريو مگر ٻئي ڏينهن اچ شريف ۽ هيڊ پنج ند جو پرو گرام ٺهيو چار ڪارن ۾ ٻاويه ڄڻن جو جٿو فريد احمد،اقبال احمد، رفيق احمد، واحد بخش، شبير احمد، غلام علي، توفيق احمد، ظهور احمد، بهادر علي، شڪور احمد،بلا، محمد رمضان، عابد علي، تنوير احمد، مير احمد، عديل، اختيار احمد،شڪيل احمد، غلام نبي،مان ۽ ڪجھ ٻيا ساڌا ٽي ڪلاڪ جو سفر طئي ڪري اچ شريف پهتا سين، هن قافلي ۾ سڀ چڍڙ برادري جا ماڻهو هيا سڀني جو رايو اهو هيو ته هر ڪو سفيد وڳي سان هوندو تنوير کان سواءِ باقي 21 ڄڻن کي سفيد رنگ جا ڪپڙا پهريل هيا. جنهن ڪري هن قافلي کي هر ڪو ڏسندو ئي رهجي ويو. ڪن جاين تي ماڻهو ڏسي بسم الله پيا ڪن. اچ شريف ۾ فريد احمد جو دوست محمد سميع الله اسان جون گاڏيون ن ليگ جي ايم پي اي افتخار گيلاني جي شمس محل ۾ بيهاريون. شمس محل 1942 ۾ شمس الدن جيلاني جوڙايو هيو. هي لال رنگ جو محل بند هيو پر هن جي هڪڙي طرف ڏانهن ماڻهو ويٺل هيا جيڪي شايد انتظاميه وارا هيا. وڏي ڳاله اها جي هن جي اڱڻ تي عام پبلک جون گاڏيون بيٺل هيون جنهن کي ڪنهن به ڪين روڪيو پئي. جي اسان جي ڪنهن وڏيري جو هجي ها ته گاڏي پري جي ڳاله ماڻهو به اندر ڪونه وڃي سگھي ها. هڪ وڏو سهن هيو شهر ۾ ڪو خاص صفائي جو بندو بست ڪون ٿيل هيو هي به سنڌ جي شهر جيئان اجڙيل لڳي پيو پر هاڻي وڏا ترقياتي ڪم ٿين پيا ليکڪ به عجيب هوندا آهن مون سڀ سان گڏ گھمڻ جي مزي وٺڻ سان گڏ سميع الله کان ڄاڻ به وٺندو رهيس هن مونکي ٻڌايو ته اوچ شهر دمشق کان پوءِ ٻئين نمبر تي پراڻو شهر آهي هي شهر 2000 قبل مسيح پراڻو آهي هي شهر ڪئي دفعا تباه ٿي وري آباد ٿيندو رهيو آهي هتي بر صغير جي پهرين اسلامي يونيورسٽي هوندي هئي مگر اڄ ڪله هن جا نشان به ناهن رهيا.هن شهر ۾ تمام گھڻيون زيارتون آهن. پنجاب کي اسان جيترو ترقي آفته چئون ٿا. هي شهر اوترو پٺتي پيل آهي. هي پنجاب جي ڪچي جو علائقو آهي دريا جي ٻوڏ به هن کي تباه ڪندي رهي آهي هن ثبوت جيوندي بي بي جي مزار آهي هي مزار جو مقبر 1494 ۾ خراسان جي حڪمران محمد دلشاد جوڙايو هو. هي اوچ شريف جو اهم مقبرو آهي 1817 ۾ هن سان گڏ وهندڙ دريا هن جي مقبري جو اڌ حصو ۽ قبر کڻي ويو هو. هن دريا بادشاه جا نشان هنن مقبري سان گڏ اڄ به آهن. هن سان گڏ ٻه مقبرا ٻيا به هئا جنهن جو به دريا اڌ کڻي ويو هو ۽قبرون به. اوهان انهن مقبرن کي ڏسندي حيران ٿي ويندو ته دريا بادشاه ڪيئن اڌ مقبرن جو ۽ قبرون کڻي ويو آهي ڪو وڏو راز هوند هن ۾ انسان جي سوچ کان وڏي ڳاله آهي هن مقبرن جي. هي مقبرا اقوام متحده تائين مشهور آهن هي وڏي شهڪار نموني سان ٺهيل آهن هن دور جا ڪاريگر به زبردست هيا هوادار ۽ جٽ سالي ڪايگري جو ڪمال آهي هتان جو ثقافت خاتو وڏو ايماندار آهي جو هن جي مرمت ڪرائيندو رهندو آهي هاڻي به انهن اڌ بچيل مقبرن جو انهن جهڙين ساڳي سرن سان ڪم هلي پيو جي اگر هي سنڌ ۾ هجن ها ته ڪڏهن جا تباه ٿي وڃن ها جيئن مڪلي ۽ ڪوٽ ڏيجي جي قلعي سان ٿيل آهي اهو ڇا پر سنڌ جي هر قديمي مزار يا قلعا ميسارجي ويا آهن ڪن جا ته نشان ئي ناهن رهيا. جروار سان گڏ انگريزن جي دور جو لوڙهو جنهن ۾ حر مجاهد قيد ڪيا ويندا ها. هن جا به ٿوري عرصي ۾ نشان ناهن رهيا. انگريزن جيڪي ايريگيشن جا بنگلا جوڙايا هئا انهن ۾ هڪ بنگلو ديهه جنگھان ۾ ڪنڊير شاخ جي ڪپ تي هيو  هن عاليشان بنگلي کي ايريگيشن آفيسرن جي ملي ڀگت سان ڊراهي هن جو باغ ڪپي ماڻهو کڻي ويا پر ڪنهن کان پڇا به ڪون ٿي. هي آهي سنڌ جو حال ڪيئي اهڙا بنگلا ۽ قديمي آثار اسان جا تباه ڪيا ويا پر ڪنهن به ڪين ڪڇيو هر ڪنهن کي ماٺ جي گوري کاڌل آهي سڀ ستل آهن الاءِ ڪڏهن انهن کي جاڳ ٿيندي افسوس ٿئي ٿو هي تباهيون ڏسندي پر هر ڪو چپ ڪڇڻ سان سر وڃن ٿا هت ڇا جو قانون. ڪو قانون ئي ناهين پڇڻ وارو پاڻ ڦاسي ٿو. عبدالقادر ثاني جي مزار تي ويا سين اتي هنن ٻڌايو ته هي غوث اعظم عبدالقادر جيلاني جو پوٽو آهي جيڪو  جيلان شهر مان هت آيو هو. هي شهر اڄ ته ڪنهن ڦٽل شهر وانگر هيو پر غور ڪجي ته ڪڏهن هي شهر وڏو خوشحال هيو هتي بادشاه رهندا هيا پر دريا جي ٻوڏن هن شهر کي تباه پئي ڪيو اسان جڏهن بابا جلال الدين سرخ پوش جي مزار تي ويا سين ته هن جي مزار تمام مٿي دڙي تي هئي ٻيون به کوڙ مزارون هن جي ٻاهريان هيون هن دڙي ۾ اوهان کي هن دور جون سرون نظر اينديون جئين ڪنهن تباه ٿيل شهر جو هونديون آهن هن مان به اندازو لڳائي سگھجي ٿو ته هي شهر وري وري جڙندو رهيو آهي بابا جلال الدين سرخ پوش جو ڊڪر 1192 ۾ شهاب الدين محمد غوري جي دور ۾ اچي ٿو. جڏهن محمد غوري دلي ۾ رهندڙ راجپوتن تي حملو ڪيو راجپوت هن کان هارائي ويا ته هنن راجپوتن تي وڏا ظلم ڪيا. چڍڙ قوم جو رهن سهن بلڪل راجپوتن جهڙو هيو. چڍڙ قوم جي وڏن جي ڪجھ عرصو دلي طوران تي حڪومت رهي آهي ان ڪري انه جو رهن سهن راجائن جهڙو هيو پنجاب ۾ اڄ به گھڻا چڍڙ راجپوت سڏرائيندا آهن. هن ڪري انهن چڍڙ قوم کي راجپوت سمجھي ساڳيا ظلم ڪرڻ شروع ڪيا تڏهن چڍڙ قوم دلي کي الوداع چئي راجستان کان ٿيندا سنڌ جي رستي اچي هن اوچ جي علائقي ۾ بهاولپور تائين ويهي رهيا چڍڙ قوم جو هڪ اصول ته هو ٻني ٻاري تي گھڻو توجح ڏيندا آهي هن هتي به دريا سان گڏ پنهنجا پکڙا اڏيا. هنن ڏينهن بابا جلال الدين سرخ پوش جو فيض به پري پري تائين هيو. جڏهن هي فيض جا تجلا چڍڙ قوم تي پيا ته سڀ اچي هت مريد ٿيا هن کانپوءَ چڍڙ دريا چناب وٺي وڃي ضلعه جھنگ ۾ آباد ٿيا هن کانپوءِ هنن ٻين جاين سنڌ سرحد بلوچستان جو رخ ڪيو. اڄ به جتي چڍڙ قوم جا رهن ٿا هو ٻني ٻاري کي وڌيڪ ترجيع ڏين ٿا جنهن جي ڪري راجپوت کان جاٽ ۾ تبديل ٿيا هي هڪ وڏو قصو آهي منهنجي ايندڙ ڪتاب ۾ اوهان کي مواد ملندو. اسان سميع الله جي چاءِ پي ڪري تقريبن 7 بجه هيڊ پنج ند ڏانهن روانا ٿيا سين هتي انڌيرو ٿي ويو گھمي ته ڪون سگھيا سين پر چوندا آهن جي پنج ند ونڃجي ته اتا جي تازه مڇي جو لطف ضرور وٺجي اسان به هتان ست ڪلو مڇي پچرائي سين جيڪا اڳتي اچي هڪ هوٽل تي 4 ڪلو ڪڙاهي تيار ڪرائي سين هن کان پهريان هن مڇي مان لطف ورتو سين جيڪا تمام ٽيسٽي پچيل هئي ۽ سفر ۾ سڀني سان گڏ وڏو مزو آيو هيڊ پنج نند هتي پنج دريا ملن ٿا. راوي، چناب، ست لج، جهلم، انڊس هي پورو علائقو سنڌ جي سرحدن ۾ رهيو آهي پوءِ هنن پنج دريائن جي ڪري هن علائقي جو نالو پنج آب معنيٰ پنج دريائن وارو علائقو يا صوبو ٺهيو پر پوءِ پنج آب مان هي لفظ بگڙي پنجاب ٿي ويو پوءِ هن کي آهسته آهسته ڪندي سنڌ مان جدا ڪيو ويو هتي سرائڪي ٻولي ڳالهائي ويندي آهي هي سنڌ جو مٿيون سرو سڏبو هو ان ڪري سري ڪي معنيٰ مٿيان سري واري ٻولي جنهن جو بگھار سيرائڪي ٿي ويو اهڙا ڪئي مثال موجود آهن جيئن ڪراچي ڪلاچي مان ڪراچي ٿي وئي ايئن ئي نالن ۾ تبديلي ايندي رهندي آهي هي علائقا تقريبن خوشحال ٿي ويا آهن اسان جي سنڌ به وڏي ذرخيز آهي پر هن جي حسن کي هٿ وٺي بدصورت ڪيو ويو آهي ڪرپشن پنجاب ۾ به آهي پر انهن وٽ ڪجھ نه ڪجھ قائده به آهن پنجاب وارا پنهنجي ووٽ جو استعمال به پنهنجي طريقي سان ڪندا آهن پر اسان وٽ نه ڏيندين ته ماريو ويندين. اسان کي ٻيو ٺهيو ووٽ ڏيڻ جو به حق ناهي. اسان جي ثقافت خاتي جو اهو حال آهي اسان جي قديمي آثار ڊراهڻ وارن تي ڪا ايف آر به ناهين ٿيندي هزارين اهڙا آثار مٽجن پيا. ماٿيلو ويجھو مومل جي ماڙي جيڪو هڪ ڀٽ دڙي جي شڪل ۾ وڃي بچيو آهي جيڪو به برساتن ۽ قبضا مافين جي ڪري بد صورت ٿي وئي آهي مومل راڻو هڪ وڏي داستان آهي جتي مومل راڻي جي ڪري پنهنجي جان جو نظرانو ڏي ٿي پر افسوس اها ماڙي بلڪل تباه ٿي چڪي آهي هن جا آثار به ناهن رهيا پر پنجاب وارا اهي پنهنجي قدمي آثارن جي حفاظت ڪندا رهن ٿا ڪو اسان وٽ به اهڙو هجي جيڪو اسان جي قديمي آثارن کي تباهي کان بچائي احسن علي حسن چڍڙ/ ميرپور ماٿيلو

mirpur
تباه ٿيل ميرپور ماٿيلو جا روڊ ۽ سيوريج لائين

ميرپور ماٿيلو ضلعه گھوٽڪي جي اهو تعلقو آهي جنهن ۾ ضلعي جون تقريبن آفيسون هتي آهن هي شهر ضلعي هيڊ ڪوارٽر آهي. هن شهر ۾ ايف ايف سي کاڌ فيڪٽري ۽ ٻيون وڏيون وڏيون ملٽي نيشنل فيڪٽريون آهن، پر هن شهر جو اهو حال آهي جو اوهان جنهن به رستي تي وڃو ته اوهان کي تباهي جو ڏيک ڏيندو ۽ سيوريج لائينن جي اهو حال آهي ته هر پاسي اٿليل گٽر نظر ايندا آهن شهر جي روڊن کان ٻاهريان ڪچا رستا به سٺا آهن هتان جي رهندڙ عوام ۽ شهري وڏي آزار ۾ آهن جنهن جو ڪو به تدارڪ نه ٿو ٿي. ڪيڏي وڏي ڏک جهڙي ڳاله آهي هزارا شاه محله جا رستا تباهي جي ڪناري تي پهتل آهن ڪجھ اهڙا رستا آهن به آهن جيڪي اڃان تائين ٺهي نه سگهيا آهن ڪوئي سيوريج لائين جو بندو بست ناهي ٿيل جيڪي پهريان گٽر ٺاهيا ويا هئا هن جو ڪم ته اڌ ۾ ڇڏيل آهي اهي هول کليل آهن خدا نه ڪري هن سان ڪو جاني نقصان نه ٿئي. متان ڪو ٻار هنن ۾ ڪري نه پوي. ڪنهن کي به هن پاسي توجح ناهي. ڊي ايڇ او آفيس پراڻي اسپتال ڏي ويندڙ روڊ جيڪا ڏهاڪو کن سال  ٿيا آهن جن جي ڪا به مرمت نه ٿي سگھي آهي. هن رستي سان ڪئي ڳوٺن جي اچ وڃ آهي جيڪي وڏي آزار ۾ آهن هن سان گڏ سيوريج لائين به ٻه سالن کان مڪمل ٿي نه سگھي آهي جڏهن بارش ٿيندي آهي ته هتي وڏو پاڻي بيهي ويندو آهي جنهن سان آس پاس جا ماڻهو وڏي آزار ۾ آهن هن سان گڏ ڊي ايڇ او آفيس جي ديوار سان گڏ ڳوٺ ڌونڌو ڏانهن ويندڙ رستي جي اهڙي حالت آهي هن ڪچي رستي ته ڪڏهن ڪا مٽي به نه پئي آهي هي رستو روڊ کان گھڻو هيٺ آهي جڏهن برسات پوندي آهي هتي حفتن تائين پاڻي بيٺل هوندو آهي. هتان جا رهواسي ڏاڍي آزار ۾ هوندا آهن پر ڪنهن ڪاموري هن ڏي توجح به ڪون ڏني آهي. ميرپور ماٿيلو نثار پمپ کان ميرپور شهر تائين مهينو پهريان روڊ تي صرف ڪارپٽ وڇائي نئون ڪيو ويو آهي. جنهن جي حالت خراب ٿيڻ شروع ٿي وئي آهي ڪجھ جاين تي هي روڊ بيهجي ويو آهي هن روڊ جي ڪمپليٽ ٿيڻ کانپوءِ هن روڊ کي ڪٽ ڏيئي سيوريج لائين جا پائيپ وڌا ويا آهن جنهن سان هن روڊ تي کڏو پئجي ويو آهي سيول ڪورٽ کان ٿورو اڳيان چڍهڙ ڪالوني جي سامهون سيوريج لائين لاءِ وڌل پائيپ جو هول ۾ سواخ نه ڪرڻ تي هن پوري ڪالوني جو پاڻي روڊ تي اچڻ جي ڪري هن روڊ تي وڏو کڏو پئجي ويو آهي هن روڊ سان تمام وڏي ٽريفڪ جي اچ وڃ هوندي آهي جنهن سان هتان جا ماڻهون وڏي آزار ۾ آهن ايڏو وڏو کڏو پئجي ويو آهي جو ڪارن جو بمپر لڳي ويندو آهي مگر هن تي ڪنهن جي توجح ناهي جروار روڊ جنهن سان وڏي ٽريفڪ جي اچ وڃ آهي اهو به روڊ تباهي جي ڪناري تي آهي هن روڊ سان وڏي رش هوندي آهي اسٽيشن روڊ جو به ساڳيو حال آهي. مين روڊ کان پراڻي مارڪيٽ ڏي ويندڙ روڊ جي ته اهڙي حالت آهي اهڙي ٻهراڙي جي روڊ جي به حالت نه هوندي آهي هن روڊ جي مرمت ٿي سگھي ٿو ويهن سالن کان نه ٿي هجي ميرپور ماٿيلو جا ڪجھ گورنمنٽ ۽ اڪثر پرائيوٽ اسڪول هن روڊ سان آهن هن روڊ تي هميشه گٽرن جو پاڻي بيٺل هوندو اهي. هن سان گڏ پراڻو مسو واه جنهن ۾ سيوريج جو پاڻي ڇڏيو ويندو آهي پر هي روڊ هن واه کان گھڻو هيٺ آهي جنهن جي ڪري هتي پاڻي بيٺل هوندو آهي جنهن سان ايندڙ ويندڙ سڀ ماڻهو اسڪول ويندڙ ٻار ٻيا شهري وڏي آزار ۾ آهن هن جي آس پاس وڏو گند هوندو آهي ٻئي وڏي ڳاله اها آهي ته ڪوئي به اهڙو ناهي جيڪو ڪنهن کي اهو چوي اوهان روڊن تي گند ڇو اڇلايو ٿا بلڪل هتي ڪو قانون ناهي هر پاسي روڊن تي گند پيل هوندو آهي اعليِٰ اختيارين ۽ ضلعي انتطازميه کي اپيل ڪيون ٿا ته هنن روڊن ۽ سيوريج لائينن تي توجح ڏين ۽ هنن کي بحال ڪري ميرپور ماٿيلو جي عوام کي هن آزار مان آجيو ڪيو وڃي

احسن علي حسن چڍهڙ/ ميرپور ماٿيلو ضلعه گھوٽڪي

چڍهڙ ڪالوني اڳيان گٽرن جو پاڻي ميرپور ماٿيلو چڍهڙ ڪالوني سيول ڪورٽ جي لڳ ڀڳ آهي. ميرپور ماٿيلو مين روڊ هن جي سامهون آهي. هي ڪالوني وڏي ايراضي تي مشتمل آهي هن ۾ چڍهڙ قوم کان سواءِ ٻيون ڪيتريون ئي قومون رهن ٿيون پهرين هنن منهنجي مدد پاڻ سيوريج لائين جو بندو بست ڪيو هو. هن جون جولاءِ ۾ ڪجھ سالن کان پوءِ روڊ جو ڪم ٿيو. شهر کان نثار پمپ تائين روڊ تي ڪارپيٽ وڇايو ويو ڪجھ سيوريج لائينن جو اڻ پورو ڪم ٿيو. هن ۾ ڇڍهڙ ڪالوني جي سيوريج لائين جنهن جو هنن پاڻ بندو بست ڪيو هو هن کي ٽوڙي ٺيڪيدارن ٻئي لائين ٺاهي، مگر هن لائين جو هنن کان مين هول مين سوراخ ڪرڻ وسري ويو آهي جنهن سان هن ڪالوني جي اڳيان هميشه پاڻي بيٺو هوندو آهي جنهن سان هتي ٻن مهينن اندر وڏو کڏو پئجي ويو آهي جنهن سان هتان گزرڻ وارن کي وڏي تڪليف جو منهن ڏسڻي ٿو پوي وڏي ڳاله اها ته هي مين روڊ آهي هتان هر ڪاموري جو گزر ٿيندو آهي پر هو ڏسي ڪن لٽار ڪيون ويندا آهن ڪوئي انتظاميه کان پڇڻ وارو ئي ڪونهين ته هن سيوريج کي بحال ڇو نه ٿا ڪيو هي ڪيڏي نه ڏک جهڙي ڳاله آهي ڄڻ ته هتي انڌا ٻوڙا ۽ گونگا رهن ٿا ڪو پڇڻ وارو ئي ڪونهين. هن ڪالوني ۾ هڪ جامع مسجد آهي جنهن ۾ پوري ايريا جا ماڻهو نماز پڙهڻ ايندا آهن مگر هي جيڪو پاڻي بيٺل آهي اهو مسجد جي بلڪل سامهو آهي جڏهن نمازي نماز پڙهڻ ايندا آهن ته هنن کي وڏي تڪليف ايندي آهي هنن کي گندي پاڻي جا ڇنڊا لڳندا آهن ته ڪڏهن ڪڏهن نماز به نه پڙهي سگهندا آهن هي ڪالوني وارا وڏي آزار ۾ آهن اسان ضلعي انتظاميه ۽ عالا آفيسرن کي اپيل ڪيون ٿا ته هو جلدي هن جو تدارڪ ڪري هتان هن لائين کي ٺيڪ ڪرائي هتان جي رهندڙن ۽ شهر واسين کي آزارن کان آجيو ڪرايو وڃي

احسن علي حسن چڍهڙ

چدھڑ قوم کا تخت سب سے پہلے ہم یے جانیں گے کے چدھڑ کی معنیٰ کیا ہے جب راجہ رائے ویلان کے گھر بیٹا پیدا ہوا تو وہ بہت خوبصورت اور تندرست توانا تھا تو اس وجہ سے اس کا نام چدھرڑ رکھا گیا۔ چدھرڑ کی معنیٰ ہے بھادر  تندرست خوبصورت یے الفاظ آگے جاکے کہیں چدھڑ، چندر، اور جدر کھا اور لکھا  گیا۔ بڑا ہو کر یے لڑکا بڑا بھادر بنا ۔چدھڑ نے دلی طوران پر  کچھ عرصہ حکومت بھی کی تھی۔ اور اس کی اپنے بھائی سے بن نہ سکی تو اس کو خیر باد کر کے علیدہ اپنا قلعہ بنوا کر رہنے لگا۔ اور اس نے 103 سال 3 ماہ کی عمر میں وفات پائی جو پانی پت کرنال میں مدفون ہے۔(کتاب حسب نسب ہم کون چودھری احمد خان چدھڑ) اس سے پتا چلتا ہے کے چدھڑ شروع سے خودغرض رہا ہے۔ کیوں کہ جس کی ہم اولاد میں سے ہیں اس کی اپنے بھائی سے نہ بن سکی تو اس نے علیدگی اختیار کر لی۔ مگر اسنے کسی کے آگے جھکنا گوارا نہیں کیا۔ ایک میری ذاتی ریسرچ سے مجھے پتا چلا ہے کے پاکستان میں رہنے والے سب چدھڑوں کا تخت گاہ ٹالھی منگینی ضلعہ جھنگ سیال ہے۔ مجھے جھاں بھی چدھڑ قوم کا بندہ ملا تو مئین نے اس سے پھلا سوال یے کیا  کہ آپ کا تعلق کہاں سے ہے۔ اس نے ٹالھی منگینی کا کھا۔ مئین اپنے بزرگون سے سنا  اور میری امی جان بھی یے بتاتی ہے کے ہم ٹالھی منگینی سے ہیں واحد بخش چدھڑ جس کو پوری قوم والے ابا دادا کے نام سے پکارتے تھے جو میرے نانا محمد رمضان کے والد صاحب تھے جس کے پاس مئن اکثر جاکے بیٹھتا تھا مجھے کھتا تھا جا کتاب لے آ اور مجھے حیدر بخش جتوئی والا سبق سنا۔ وہ ہمین بہت قصے اور باتیں سنایا کرتا تھا ایسے سمجھین کے وہ چلتی پھرتی لائبرری تھا۔ تو وہ ہمین یوں بتایا کرتے تھے کے ضلعہ جنگ سیال میں چدھڑ قوم نے ٹالھی کے درخت کو دودہ دے کے بڑا کیا چدھڑ قبیلے کے بندے دن کو کام کاج کر کے شام کو اس ٹالھی کے نیچے ساتھ میں بیٹھ کر گپین لگایا کرتے تھے۔ چدھڑ قوم جھاں بھی رہی ہے اس نے زمیندارے کو طرجیع دی ہے ۔ یے لوگ چناب مین فصل کیا کرتے تھے جب چناب مین پانی آ جاتا تو وہ واپس آ جاتے تھے اس وقت بھی یے تھا کے وہ جناب سوکھتا تو وہان اپنے مویشی لے کے جاتے اور وہان جس حساب سے فصل ہوتا وہ وہان فصل بیجتے۔ ایک دفعہ جب یے چناب کی طرف گئے تو اس ٹالھی کو کوئی کاٹ کے لے گیا تھا۔ جو چدھڑون کا میر (میراثی) تھا اس نے دیکھا اس درخت کو تو چدھڑ اپنے منگ کھتے ہیں وہ تو کوئی کاٹ کے لے گیاہے۔ وہ بھاگتا ہوا چدھڑوں کے پاس آ کے پھنچا اور کھنے لگا اج کوئی چدھڑون کی منگ کو کاٹ کے لے گیا ہے۔ پھر چدھڑ وہان سے ٹالھی آئے تو دیکھا کے واقعے ٹالھی جس کو وہ منگ کھتے تھے اس کو کوئی کاٹ کے لے گیا اس پے ٹھالی کے مقام پر بڑی لڑائی ہوئی جس میں کھتے ہین سئو سے بھی زیادہ بندے مارے گئے تھے۔ اس وجہ سے کئی لوگون نے اپنا وہ مسکن چھوڑا جو سندہ اور پنجاب کے کئی علاقون میں چلے گئے پنجاب میں رہنے والے چدھڑ کھتے ہیں کے پنجاب کی دوسرے نمبر پے بڑی قوم چدھڑ ہے۔ وہ نام کے ساتھ  مونہیان شاخون سے اپنے آپ کو بلوانے کی وجہ سے چدھڑ کی اکثریت کا پتا نہیں چلتا تھا پنجاب مین چدھڑ قوم کی بہت شاخین ہین جو اب آھستہ آھستہ چدھڑ کھلوانے پر آمادہ ہو رہے ہین ۔ یے قوم جاٹ سے تعلق رکھتی آہے پر کچھ ایسے خاندان بھی ہیں جو خود کو راجپوتون کی شاخ سمجھتے ہین راجہ الطاف حسین چدھڑ گجر خان کا رہنے والا ہے وہ کھتا ہے ہمارا پھلا مسکن تو ٹالھی منگینی ہے مگر ہم راجپوت چدھڑ ہیں ایک طرف سے دیکھا جائے ہم راجہ کی اولاد بھی ہیں جو راجپوت کھلاتے ہیں اور یے بھی سچ ہے کہ چدھڑ قوم کا کیتی باڑی اور مویشی رکھنے کا شوق جو ابھی تک جاری  وشاری ہے ہم خود گائوں مینں ہوتے تھے تو مویشی رکتے تھے
 * علی حسن چدھڑ, this is the English Wikipedia. Please write in English. Thank you. Drmies (talk) 03:18, 16 September 2017 (UTC)