User talk:Mbile23

CEELDIBIR
Ceel Dibir waa deegaan dhaca dhinaca bari ee gobalka Mudug caasimada Gaalkacyo wuxuu 180KM ka jirtaa dhinaca bari, wuxuuna hoos tagaa dagmada Hobyo oo 85KM uu dhinaca waqooyi ka xigo. Ceel Dibir wuxuu ku yaal baalka ugu fog ee dooxada loo yaqaan "LAASO" dhinaca bari waxaa uga teedsan bacad, dhinaca koofur bari waxaa ka xiga kaynta wayn ee "DHAMBAYL" galbeedkana waxaa ka xiga dooxo. Waa magaalada ugu dhismaha qaaboon (toosan) gobalka Mudug Soomaaliya oo dhanna waxay u muuqataa magalada 2aad, guri kasta wuxuu leeyahay 2 ama 3 jid oo midkiiba 12M yahay. Magaladaan waxaa dhisay boqortooyadii ree Keenadiid ee Hobyo ka talinaysay qarniyadii 19-20ad oo ka dhistay dhismooyin waawayn markii dambena ka dhistay qalcad ay ka ilaaliso Hobyo oo markaa ay cadowtooyo kala dhaxaysay Daraawiishtii Sayid Maxamed Cabdulle Xasan. Way burburtay magaaladu wixii ka dambeeyay guuldaradii dagaalkii 2aad ee aduunka 1941 markii Talyaanigu ku soo jabay Itoobiya ingiriiskuna qabsaday gobolada koofureed ee dalka. Waxaa dhib markale loo dhisay 1974, waxaana dhisay nin la oran jiray Shiikh Axmed Suufi Shucayb Masjidna ku bilaabay wixii ugu horeeyay ee laga dhiso. Dadkii ugu horeeyay ee magaalada soo dagay waxaa ka mid ahaa CISMAAN DIIRSHE oo (Timajilic) loo yaqaan ahna ninka sawirka igula jira wuxuu ahaa maskaxda ka dambaysay quruxda dhismaha magaaladaan wuxuu ii sheegay in uu haystay tababar dhismaha dowladaha hoose ah oo Talyaanigu siiyay 1950aadkii xiligii xornimo gaarsiinta in badanna uu la soo shaqeeyay waaxda dhul bixinta ee dowladii rayidka ahayd. Wuxuu ku guulaystay in uu dhulka u bixiyo si awoodda qofka iyo kor usocodka deegaanka ku xiran.

HORUMARKA Garsoorka:- Deegaanka waxaa ku yaala maxkamad go'aan ka gaari karta dacwooyinka madaniga ah ee bulshada dhex mara oo dadku kalsooni ku qabo ahaydna mid soo jireen ah oo dowladda ka horaysay Aniga ahaan waxay iila muuqatay meesha ugu cadaalada badan ee aan arko intii aan Soomaaliya joogay waxaana taas kuu muujinaya sida dadka deegaanku ugu riyaaqsan yihiin ayna ku xaliso wixii dhaca waxaa lay geeyay guriga ay dagan tahay maxkamaddu xaakinka dagmadu wuxuu ku shaqeeyaa fahanka Diinta Islaamka waxaan tabayay in uu heli tababar xeerka dowliga ah. Amniga:- Meelaha ugu amniga badan dalka ayay ku jirtaa waxaa lay sheegay in uusan waligeed dagaal ka dhicin, aan qofi amni daro uga qixin, 2qofna aysan isku soo qaadan hub. Waxbarashada:- 3jeer oo aan tagay markii iigu horaysay ayaan sanadkaan 8-May-2017 tagay Waxa iigu farxadda badnaa ayaa ahaa in aan arkayay subixii arday xiran dhar kala midab ah oo qofba dhinac u socdo si ay u tiigsadaan goobahooda waxbarasho, sanadkii na dhaafay ayaa lagu daray dugsi sare oo hadda fasalka 10aad maraya. Waxaa si gaar ah ii soo jiitay nin magaciisa laygu sheegay Ugaas Cumar Kaytoon oo da'dii 40aad ku dhaw oo dhigta dugsiga sare sanadkaan isla deegaankana dugsiga dhexe uga baxay oo xiran dharka iskuulka markii aan arkay taas oo aanan magaalooyinka waawayn ku arag. Caafimaadka:- Waxaa Ceeldibir ku yaal 2 xarumo caafimaad ah oo mid dadka deegaanku dhisteen midna uu dhisay Shiikh samafale ah oo Sh. Xassan Xuseen Naayeele la yiraa. Lkn wali deegaanku ma helin wax ka baahi bixiya caafimaadka intii aan joogay waxaan arkayay dad jiran oo caruur u badan oo magaalooyinka loola soo aadayay daawo. Biyaha:- Wuxuu ka mid yahay meelaha ugu biyaha badan gobolka meel oogada dhulka 1M u jirta ayaa biyaha loogu tagaa waxay sidaas ku noqotay in guri kasta uu qoto ceel gacmeed qoyskastana uu madax banaani biyo helo lkn nadaafad ahaan saamayn dhibaato leh. Korontada:- Wax koronto guud ah ma jiraan waxaase si xoog leh oo isticmaalaa awoodda cadceed oo xaafadaha bariga iyo waqooyiga magaalada si fiican u deeqay dadka. Xoolaha:- Waa deegaan xoolaad oo daaqsin wanaagsan leh waxayse la daalaa dhacayeen abaar aad u daran waxaa lay tusay qayb dhan oo magaalada ka mid ah oo ay dageen dadkii ku cayrtoobay abaarta 2sano jirsatay ee gobolka. Beeraha:- Inta lagu jiray xili abaartaan ayay dad deegaanka ahi sameeyeen abuur Calaf xoolaad iyo qudaarta cagaaran ee qalali og. Waxaa lay sheegay in hadda ay gaareen isku dayada beeraha deegaanku tobaneeyo oo qaarbadani taageero maaliyad iyo farsamo u baaham yihiin. Ninkii ugu horeeyay ee abuuray beertaan waa Muxyadiin Abshir wuxuu ii sheeyay in uu gacan talo ka helay aqoonyahan Mohammed Abdifatah waxaan gudaha dagmada ku arkay calaf xoolaad oo loo iibkeenay Haddii ay sidaan ku socoto waxay noqonaysaa in maaro loo helo qaar ka mid ah dhibaatooyinka ay abaartu sababtay iyo ree miyiga meelaha fog fog daaqa u doonta oo caruur da' yari ku qabaan dhibaato waxbarasho la'aan. WAXA AY GAARKA LA TAHAY CEELDIBIR 1. Dhalinyarada ka timaada deegaankaas waa dad nadiif ka ah maandooriyada halakeeyay jiilka dowlad la'aanta dhashay. 2. Dadka dagan magaaladu waa dad qurqurxoon muuqaal ahaan oo ay kugu soo dhacayaan Muqdisho xaafadeheeda ladan dadka dagan. 3. Guurku aad buu u tiro badan yahay burbur reerana ma badna. 4. In aad aragto gabar madax banaan oo guur soo martay (garoob) ama wiil ree soo burburiyay ayaa aad u adag. 5. Wax hub ah kuma arkaysid inta aad joogto. 6. JAADKA "Khaad'' waxaa lagu gadaa meel ka baxsan magaalada si loo dhowro nadaafada iyo dhaqanka dadka. 7. Waxay leeyihiin dhaqan soo dhawayn dadka martida ku ah magaalada oo aad cajiib u ah. 8. Qofka ku cusub magaalada waxaa ku adkaanaysa in uu inta baxo uu ku soo laabto meeshii uu rabay oo guryaha dhan ayaa isku eg sida igu dhacday oo aan dhawr jeer ku habaabay 😂😂😂. 9. Tirakoob ay maamulku i tuseen ayaa laygu sheegay in ay koriino ku socoto qoysaska oo sanadkaan 2017 la diiwaan galiyay 250 qoys oo cusub. 10. dhismihii boqortooyadii ree Keenadiid oo burburay hadda una baahan in dib loo dhiso si uu sooyaalka deegaanku dhigaal u yeesho. XARUMAHA BULSHO EE KU YAAL 1. Guriga Ummadda "xarunta dagmada". 2. Maxkamadda dagmada. 3. Saldhig Boolis. 4. Dugsi hoose iyo dhexe. 5. 2xarumo caafimaad. 6. Masaajid aanan tirin. BAAHIYAHA DEEGAANKA 1. Wadooyinka soo gala oo aad u dhib badan in la maro si loo gaaro dagmada. 2. Magaaladu ma lahan dhir aadba way ugu fiican tahay dhul ahaan. 3. Dugsiga sare ma lahan dhul dhisan. 4. Magaaladu ma lahan meel qashinka lagu kulmiyo. 5. Biyaha oo aad u nadaafad daran waxay rabaan in hal ceel oo laga taradaray magaalada biyo laga siiyo. 6. Magaaladu ma lahan iftiin wadaag hamiinkii ah oo tamarta qoraxda ama mid shidaal ku shaqeeya ah marka xagga korontada way ka liidataa. Waxaan rabaa in aan u mahadceliyo intii ugu soo dhawaysay Ceeldibir dhawrkii jeer oo aan tagay iyo intii ila wadaagtay sooyaalka magaalada oo ay ugu horeeyaan 1. Cismaan Diirshe- madaxa dhul bixinta Ceeldibir 2. Gudoomiyihii hore ee Ceeldibir Muxidiin Abshir 3. Shuceb Xasan 3. Sheikh Cabdulaahi Aadan gudoomiyaha maxkamadda dagmada W/Q: Cabdiraafic Yasac Macalin